ابو القاسم راز شيرازى

421

مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )

و لا يزال » « 93 » است اگر اين عبد فقير حقير ذليل و ضعيف را ياد كند بايد به مژدگانى صد هزار جان دهد : عاشقى كز عشق يزدان خورد قوت * صد بدن پيشش نيرزد برگ توت گردو صد جان دارد از نور هُدى * آن دو صد را مىكند هر دم فدا جناب « خواجه عبد اللّه انصارى » « 94 » ( قس ) مىگويد : الهى اگر يك بار گوئى بندهء من از عرش بگذرد خندهء من . و حضرت امام ( ع ) كه خود منبع ولايت الهيّه است معلوم است كه حالش در محبّت الهى چون است و ليكن دوستان را ارشاد مىفرمايد كه اقبال حقّ جلّ و علا به اجابت مسئول عبد ، اعظم و اجلّ است از مراد عبد ؛ زيرا كه اقبال محبوب به محبّ ، سر تمام مرادات است . باش تا آيهء

--> ( 93 ) - بىابتدا و بىانتها ( 94 ) - جناب شيخ الاسلام « خواجه عبد اللّه انصارى » مكنّى به « ابو اسماعيل » معروف به « پير هرات » از اجلّهء عرفاء كاملين و اعاظم دانشمندان اواخر قرن چهارم تا اواخر قرن پنجم هجرى است ، شهرت و معروفيّت آن جناب روشن‌تر از آنست كه نيازى بتوصيف داشته باشد ؛ عارف و عامى با مناجاتهاى او كه در زيباترين قوالب الفاظ جا گرفته و تا اعماق قلب آدمى جايگزين مىشود و عمده وسيلهء شهرت كم‌نظير اوست آشنايند . « جامى » در « نفحات » ولادت او را از زبان « خواجه » چنين آورده است : « . . . شيخ الاسلام گفته كه من به « قهندز » زاده‌ام غروب روز جمعه دويم شعبان سنهء 396 از هجرت . . . » و علّت اشتهار آن جناب به « انصارى » آنست كه از اعقاب « ابو ايّوب انصارى » است و « ابو ايّوب انصارى » يكى از برجسته‌ترين مسلمانان « مدينه » و اصحاب خاصّ حضرت رسول اكرم است و نيز از افتخارات « ابو ايّوب انصارى » آنست كه چون پيامبر اكرم از « مكّه » به « مدينه » هجرت فرمود در خانه او فرود آمد . بارى تأليفات و تصنيفات « شيخ » بسيار است كه مهم‌ترين آنها كتاب « منازل السّائرين » است كه در مقامات سلوك نگارش يافته و نيز رسائلى چند به صورت مكالمه و مناجات با نثرى مسجّع و زيبا مرقوم داشته كه از آن بنام رسائل خواجه عبد اللّه انصارى ياد مىكنند و يكى از آن رسائل را بنام « انوار التّحقيق » حضرت « وحيد الاولياء الكاملين » سى و هفتمين ركن « سلسلة الذّهب » به سال 1351 هجرى قمرى در « شيراز » در مطبعهء شخصى خود بطبع رسانيده‌اند . وفات « خواجهء انصارى » در شهر « هرات » به سال 481 هجرى اتّفاق افتاده است .