ابو القاسم راز شيرازى
296
مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )
پس حضرت امام عليه السّلام مىفرمايد : وقتى كه بيرون مىروى از منزلت بيرون رو مثل بيرون رفتن كسى كه عود نكند ؛ زيرا كه بندهء آگاه ، رشتهء حيات و عمر را به دست حقّ تعالى مىداند و اعتماد بر يك ساعت آن ندارد . و وجه بيرون رفتن از منزل به اين حال آنست كه قطع علاقه كند از منزل و ما فيها و كسان و متعلّقان تا تواند به طاعات پروردگار ، بدون مزاحمت اغيار مشغول شود ؛ خيال بازماندگان ، او را از توجّه و ذكر حقّ تعالى باز ندارد . و بايد نباشد خروج تو مگر از براى طاعتى ؛ چون حضور جمعه و جماعت ، يا در سببى از اسباب دين چون تعلّم علم و معرفت از بزرگان دين ، يا تعليم علم به مسلمين و مؤمنين و امثال آنها . و ملتزم باش سكينه و آرام باطن را و وقار و آرام ظاهر را ؛ زيرا كه در استعجال و سرعت ، حضور قلب مرتفع مىشود . و ذكر كن حقّ تعالى را در باطن و ظاهر يعنى به قلب و زبان ؛ سؤال كرد بعضى از اصحاب « ابى درداء » - كه از اصحاب حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله است - از اهل بيت « ابى درداء » كه او در بيت است ؟ جواب گفت كه بيرون رفته است ، سائل گفت : چه زمان مراجعت مىكند ؟ گفت : چه زمان مىتواند مراجعت كند كسى كه روحش به دست غير اوست و مالك نيست از براى خود نفعى و ضررى را ؛ يعنى هر وقت حقّ تعالى خواهد كه مالك روح اوست مراجعت خواهد كرد ، و او را اختيارى در اين امور نيست . و در ضمن مثال ، حضرت امام عليه السّلام تنبيه و آگاه فرمود به آنكه صحابهء حضرت رسول ( ص ) در معرفت بر كمال بودهاند ، سهل است كه اهل و عيال آنها هم از بركت مصاحبت ايشان صاحب معرفت بودهاند . تو فكر حال خود بكن كه غافل از درجهء معرفت و كمال مانده ، خود و كسان خود را ضايع گذاردهاى ، و عبرت بگير بخلق خدا از نيك و بد ايشان ، هرجا مىروى اگر معاشر شدى با مؤمنين و كاملين و عارفين ، كسب معرفت و كمال كن از ايشان و