و هرگاه اغنياء ، بخل ورزند و اعطاء حقوق فقرا را ننمايند كه حقّ تعالى از براى ايشان قرار داد فرموده باعث كفران نعمت الهى است ، و حقّ تعالى دربارهء ايشان مىفرمايد : وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَبْخَلُونَ بِما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ هُوَ خَيْراً لَهُمْ بَلْ هُوَ شَرٌّ لَهُمْ سَيُطَوَّقُونَ ما بَخِلُوا بِهِ يَوْمَ الْقِيامَةِ « 45 » ، و قوله تعالى : وَ الَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَ الْفِضَّةَ وَ لا يُنْفِقُونَها فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ أَلِيمٍ يَوْمَ يُحْمى عَلَيْها فِي نارِ جَهَنَّمَ فَتُكْوى بِها جِباهُهُمْ وَ جُنُوبُهُمْ « 46 » . و مقابل طايفهء اوّل كه فقراء و عرفاء اين امّت‌اند ، طايفهء سلاطين و امرايند كه حقّ جلّ و علا آنها را نعمت قدرت ، و قهر و غلبه بر عباد كرامت فرموده تا حفظ بلاد و عباد را - به حسب ناموس و سيرت و جان و مال - از شرّ كفّار و جهّال و

--> - ثروتمندان كانون ارزاق و امينان خدا در ميانهء جوامع‌اند ، كه پيوسته بايد به انفاقات واجب و غير واجب از آنچه خداى تعالى ايشان را روزى نموده درماندگان را يارى كنند ، چه اگر توانگر در انفاق حقوق واجب اهمال ورزد در نتيجه نيازمند ( از راه اضطرار ) ، به معصيت افتد و دين به دنيا فروشد . در آن صورت چگونه دعاى نيازمند كه در حوادث هولناك ، امان اهل زمين است مستجاب گردد ؟ ! ! و بايد كه در بخشش به نيازمند پيش قدم باشند تا او را محتاج به اظهار سؤال نكنند . چرا كه بعد از سؤال ، عطاكننده را پاداشى جز گرمى ( عرق شرم ) سائل نيست . چه اين از دأب و روش كرام بدور است كه در بذل و انعام تأخير روا دارند و اين خود روش كريمان است كه چون وعده كنند به وعدهء خويش وفا كنند و اگر بر دشمن دست يابند از او درگذرند . و كفّ نياز نيازمند را از مال آكنده سازند بىآنكه بر او منّت نهند و يا احسان خود را به تأخير اندازند . ( 45 ) - اهل بخل و امساك نپندارند كه چون حقّ نيازمندان را از مالى كه خدا ايشان را روزى فرموده است نپردازند آنان را سودمندتر است نه بلكه اين امساك ايشان را زيان‌بارتر است چرا كه در روز جزا آن مال و منال بر گردنهايشان طوق لعنت و عذاب گردد . . . : سورهء 3 قسمتى از آيهء 180 ( 46 ) - . . و آن كسان كه طلا و نقرهء خويش اندوخته همىكنند و آنها را در راه خدا انفاق نمىنمايند ايشان را به شكنجه و عذابى دردناك مژده ده ، روزى كه آن سيم و زر به آتش قهر حقّ مذاب شود و پيشانى و پهلوهايشان را با آن كباب كنند . . : سورهء 9 قسمتى از آيات 34 و 35