الغزالي

مقدمه 43

كيمياى سعادت ( فارسى )

پايگاه أبو حامد محمد غزالى در نظر حكيم ملا صدراى شيرازى : حكيم الهى ، ملا صدراى شيرازى ، در فصل ( 27 ) كتاب ارزشمند خود اسفار ( جزء دوم از سفر اول ) ، ذيل « فى اثبات التكثر في الحقائق الامكانية » ، بخشى از كتاب احياء علوم الدين ( ربع منجيات ، كتاب توحيد و توكل ) را به عنوان گواه سخن خود برگزيده و در پايان سخن غزالى وى را چنين مىستايد : « و انما اوردنا كلام هذا البحر القمقام الموسوم عند الانام بالامام و حجة الاسلام ليكون تليينا لقلوب السالكين مسلك اهل الايمان . » و در مفاتيح الغيب مىگويد : « همانا اين تحقيقات و تأويلات در مورد « رموز قرآنى و كنوز رحمانى » اشارتى است كوتاه از تمثيلهاى گستردهء حجة الاسلام ( غزّالى ) و خلاصه‌اى است مجمل از دريافتهاى مفصل آن دانشور پارسا و پيشرو : گزيده‌اى است براى نجات جانها و شفاى روانها ، گلچينى است شايستهء شناخت راه هدايت و رستگارى . چون وى ( غزالى ) - ايّده الله تعالى - دريايى است گوهرزا كه از صدفهايش مىتوان « جواهر قرآن » صيد كرد ، و آتشى است فروزان كه از مشكاتش مىتوان انوار بيان برگرفت . ذهن پرفروغ غزّالى كبريت احمرى است كه « كيمياى سعادت بزرگ » از آن مايه گرفته است . فكر وى ، غوّاصى است كه از درياهاى مبانى گوهرهاى معانى صيد كرده است . فهم وى ، صرافى است بصير و عيار سنج نقد خردها بر معيار علمها . عقل وى ، ميزانى است كه ارج برهان قويم ( قرآن ) را بر راستاى صراط مستقيم سنجيده است . وى را دم مسيحايى است در كار زنده كردن اموات علوم دين و معجز موسوى از نوع پديد آوردن « يد بيضا » براى هويدا ساختن نشانه‌هاى يقين . پس شادمان باد جانى كه آثار و خواصش چنين باشد و سيراب باد روانى كه وارسته شد و با مردم زيست و در خداى گريخت . » سيد حسين خديو جم تهران ، شنبه نهم شهريور 1364 چهاردهم ذىحجهء 1405