الغزالي
مقدمه 40
كيمياى سعادت ( فارسى )
بيست و پنجم ماه ربيع اول سنهء اربع و ثمانين و خمسه [ مائة ] وقت آفتاب فراخ شدن نزديك جا . . . » . اين نسخه فقط شامل ربع معاملات است . حدود پانزده سال پيش از اين بود كه برخى ميكروفيلمهاى نسخههاى كهن كيمياى سعادت را خدمت استاد آرام بردم تا براى ايشان زمينهء چاپى جديد از كيميا فراهم آيد . استاد با گشادهرويى و لحن پدرانه فرمودند : « من ديگر مجال و حوصلهء پرداختن به اين كار را ندارم ، خودت همت كن و به تصحيح مشغول شو . » در پى اين سخن با ناشر مربوط تلفنى تماس گرفتند و توصيه كردند كه مقدمات تصحيح متن فراهم گردد . سخن استاد زود جامهء عمل پوشيد و در فاصلهاى كوتاه مقدمات كار برايم مهيا گرديد . پس از تنظيم قرار داد و تبديل ميكروفيلمها به عكس و مطالعهء دقيق نسخهها به اين نتيجه رسيدم كه دو نسخهء نفيس و مورخ 576 و 600 را ، كه كلا شامل تمام متن كتاب است و از ديگر نسخهها قديمىتر و معتبرتر است ، استنساخ كنم و آن را اساس كار تصحيح قرار دهم ، آنگاه به يارى نسخههاى ديگر كه مورخ و معتمد باشد كار تصحيح متن را دنبال كنم . بنابراين ، تصحيح چاپ اول و دوم و سوم كيمياى سعادت كه تا اين تاريخ به توسط اين حقير صورت گرفته بر پايهء همين نسخههاى نفيس مورخ انجام پذيرفته است ، به اين معنى كه نسخههاى ( 1 ) و ( 2 ) نسخهء اساس تصحيح بوده و براى حل برخى مشكلات متن - با حفظ امانت - از نسخههاى شمارهء ( 3 ) و ( 4 ) و چاپ استاد آرام و ترجمهء كهن احياء علوم الدين ( از مؤيد الدين خوارزمى به تصحيح نگارندهء اين سطور ) يارى گرفته شده است . براى آنكه كتاب از شرح نسخه بدلها گرانبار نشود به ذكر موارد اختلاف در حد ضرورت اكتفا شد ، اما هرجا عبارت متن مبهم مىنمود ، صورت ديگر كلمه يا جمله ، با ذكر مآخذ مربوط ، در پاورقى ثبت گشته است تا براى خواننده ابهامى باقى نماند . پس از انتشار مجلد نخست كيميا - در سال 1354 - هفت سال طول كشيد تا چاپ كامل كيمياى سعادت در دو مجلد توسط شركت انتشارات علمى و فرهنگى