الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

59

ترجمه گويا و شرح فشرده اى بر نهج البلاغه ( فارسى )

و به انجام اعمال نيك مبادرت ورزيده‌اند ، آرزوها را تكذيب كرده‌اند ، و سر آمد زندگى را در نظر داشته‌اند سپس آگاه باشيد كه دنيا سراى فناء ، مشقت ، دگرگونى و عبرت است : از فناى روزگار كه تيرهايش خطا نمىكند و مجروحانش بهبودى نمىيابند ، زندگان را هدف تير مرگ و تندرستان را هدف بيمارى قرار مىدهد و نجات يافتگان را به هلاكت مىكشاند ، خورنده‌اى است كه هرگز سير نمىشود ، و نوشنده‌اى است كه هيچگاه عطشش فرو نمىنشيند . از سختى و مشكلات آن اين است كه : آدمى آنچه را كه نمىخورد جمع مىكند ، و آنچه را كه در آن ساكن نمىگردد بناء مىنهد ، سپس به سوى خدا مىرود در حالى كه نه مالى و نه خانه‌اى را بهمراه مىبرد . و از دگرگونيهاى آن اين است كه : آن كس كه ( ديروز ) مورد ترحم مردم بود ( امروز ) مورد غبطه واقع مىشود ، و آن كس كه مورد غبطه بود مورد ترحم قرار مىگيرد اين نيست مگر به خاطر نعمتهائى كه بسرعت دگرگون مىشود ، و بلاهائى كه ناگهان نازل مىگردد . و از نكات عبرت انگيز آن اين است كه انسان در حالى كه نزديك است به آرزويش برسد ، ناگهان اجلش فرا مىرسد و اميدش را قطع مىكند ، نه به آرزو رسيده و نه آنچه مورد آرزوى او است باقى مىماند . سبحان اللّه ! سرور و نشاطش چه غرور آور است ! ، و سيرابيش چه تشنگىزا ؟ ، و چه سايه‌اش زود از ميان مىرود نه آنچه مىآيد رد مىشود و نه آنچه گذشته است باز مىگردد ، سبحان اللّه ! چه زندگان به مردگان نزديكند ! ، چون به زودى به آنها ملحق ميشوند ، و چقدر مردگان از زندگان دورند چون به كلى جدا شده‌اند . هيچ چيز بدتر از شر و بدى نيست جز كيفر آن ، و هيچ چيز نيكوتر از خير و نيكى نيست جز پاداش آن ، همه چيز دنيا شنيدنش بزرگتر است از ديدنش ، ولى همه چيز آخرت ديدنش از شنيدنش بزرگتر خواهد بود پس مىبايست شنيدن از ديدن و خبر از پنهانيها شما را كفايت كند ، آگاه باشيد هر گاه از دنياى شما كم شود و به آخرتتان افزوده گردد بهتر از آن است كه از آخرتتان كم و به دنيايتان افزوده شود ، چه بسا كم شد نهائى كه سود بهمراه دارد ، و چه افزايشهائى كه خسران و زيان بدنبال مىآورد ، دامنه آنچه به آن مأمور شده‌ايد گسترده‌تر است تا آنچه از آن منع گرديده‌ايد ، آنچه بر شما حلال شد . . .