الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
269
ترجمه گويا و شرح فشرده اى بر نهج البلاغه ( فارسى )
و بى هيچ ستون و اركانى بر افراشت و آن را از كژى و فرو ريختن نگاهداشت ، و از سقوط و درهم شكافتن جلوگيرى كرد ، ميخهايش را محكم ، كوهايش پا بر جا ، چشمههايش را جارى ، و درههايش را ايجاد نمود ، آنچه بنا كرده به سستى نگرائيده ، و هر چه را توانائى داده ناتوان نگشته است . او با عظمت و سيطرهء خويش بر زمين مسلط ، و با علم و آگاهى خود از باطن و درون آن باخبر ، و به وسيلهء عزت و جلالش بر هر چيز آن برترى دارد ، هيچ چيز آن از قلمرو قدرتش خارج نشود ، و هرگز از فرمانش سر نپيچد ، و هيچ شتابگرى از چنگ قدرتش نگريزد و به هيچ ثروتمندى نياز ندارد . تمام كائنات در برابرش خاشع و فرمانبردارند ، و در قبال عظمتش ذليل و خوارند ، هيچ جنبندهاى قدرت فرار از محيط اقتدارش را ندارد ، تا به جانب ديگرى روى آورد كه از سود و زيان او در امان ماند ، مانندى ندارد تا با او همتائى كند . و شبيهى برايش تصور نشود تا با او مساوى باشد همو است كه اشياء را پس از هستى نابود خواهد ساخت ( و بساط جهان را درهم مىپيچد ) آن چنان كه وجودش همچون عدمش گردد . فناء جهان پس از وجود ، شگفتآورتر از ايجاد آن از عدم نيست ، چگونه غير از اين باشد در صورتى كه اگر همهء موجودات زندهء جهان اعم از پرندگان ، چهارپايان ، و آن گروه از آنها كه شبانگاه به جايگاهشان بر مىگردند و همانها كه ( در بيابان ) مشغول چرا هستند ، و تمامى انواع گوناگون آنها ، هم آنها كه كم هوشند ، و هم آنها كه زير كند ، ( اگر همه آنها ) گرد آيند ، هر گز بر ايجاد پشهاى از عدم توانائى ندارند ، و هيچگاه طريق ايجاد آن را نتوانند شناخت ، عقول آنها در راه يافتن اسرار آفرينش متحير ماند و نيروهاى آنها ناتوان و خسته شود و پايان گيرد ، و سر انجام پس از تلاش ، شكست خورده و ناتوان باز گردند ، و اعتراف نمايند كه در برابر آفرينش پشهاى درمانده شدهاند ، و به عجز از ايجاد آن اقرار نمايند و حتى به ناتوانى خويش از نابود ساختن آن اذعان كنند . . .