جعفر الخياط ( مترجم : فرهنگ / تدوين : الخليلى )
25
موسوعة العتبات المقدسة ( مدينة / مكة ) ( مكه و مدينه از ديدگاه جهانگردان اروپايى ) ( فارسى )
از اهالى اسپانيا بنام « دومينكو باديااى ليبليج » در حالى كه تظاهر به اسلام نموده و خود را على بك عباسى ناميده بود وارد مكه شد ، اين يهودى از سوى دولت فرانسه به مأموريتهاى گوناگونى فرستاده شده بود . او سرزمينهاى بسيارى را ديد و دربارهء حجاز و مكه و ديگر سرزمينها ، سفرنامهء بلندى به زبان فرانسوى به يادگار گذاشت . « 1 » . او دربارهء شريف غالب مىگويد : او بىسوادى خودخواه بود كه انگليسيها وى را بهترين دوست خود مىپنداشتند ، از اين رو بازرگانى با هند را كه به واسطهء اين شريف انجام مىشد تشويق مىكردند . علاوه بر اين خود شريف كشتيهاى خود را براى تجارت به مخا ، مسقط و صورات مىفرستاد . شريف ادعاى مالكيت مصوّع و جزيرهء سواكن را ، برغم آن كه در ظاهر از آنِ سلطان بشمار مىرفت ، داشت . از حوادث بسيار جالبى كه على بك عباسى آن را نقل مىكند ، ورود گروهى از وهابيان به مكه براى حج در سال 1807 م . است . او مىگويد : ناگاه گروهى از مردان لخت وارد مدينه شدند ، اين افراد پوششى جز لباسهاى پارهاى كه عورت آنها را مىپوشاند در برنداشتند ، ليكن گروهى ديگر از اينان كه بسيار اندك بودند قطعه پارچهاى نيز بر روى شانهء خود گذاشته بودند ، و در ميان اينها گروههايى نيز لخت مادر زاد ديده مىشدند ، ليكن همگى به خنجر و تفنگ مسلح بودند . همين كه اهالى مكه ، اين گروه از مردان لخت مسلّح را ديدند همگى به خانههاى خود پناه آورده و از انظار مخفى شدند ، اين گروه از مردم - در حالى كه برخى از آنان سوار بر اسب
--> ( 1 ) . 1 - Ali Bey Al - Abbassi ( Domingo Badiay Leiblich ) - Voyages en Arique eten Asie Pendant Les Annees 1803 a 1807