پيش‌گفتار دربارهء مدينهء منوّره و مسجد شريف نبوى و تغييرات آن در طول تاريخ ، آثار متعدّدى نگاشته شده ؛ از جمله « عمارة وتوسعة المسجد الشريف النبوى عبر التاريخ » از ناجى بن محمّد حسن عبدالقادر الانصارى . اين كتاب نخست‌بار به همّت انجمن ادبى مدينهء منوّره به سال 1416 ق در مدينه ، با ويرايش و مقدّمهء عطيّه محمّد سالم در 284 صفحهء وزيرى چاپ شده است . بخش مهمّى از اين كتاب به توسعهء مسجد شريف نبوى در عهد دولت سعودى اختصاص دارد ، امّا از نابود شدن بخشى از آثار مهمّ تاريخى مدينه منوّره بر اثر توسعهء مسجدْ سخنى به ميان نيامده است . همچنين دربارهء بقيع - با همهء اهمّيت آن - سخنى در آن نيست . مؤلّف به سال 1363 ق در مدينه به دنيا آمده و آثار