ناجي محمد حسن عبد القادر الأنصاري ( مترجم : عبدالمحمد آيتى وتلخيص : رضا مختارى )

18

عمارة وتوسعة المسجد الشريف النبوي عبر التاريخ ( مسجد شريف نبوى در طول تاريخ ) ( فارسى )

خاك و وجود آب ، مزارعى در اطراف آن گسترده است . مدينه محصور است ميان دو لابهء زمين سنگلاخ آتش‌فشانى ، از دو جانب مشرق و مغرب . اين دو حدود حرم مدينه‌اند از مشرق و مغرب آن ؛ همان گونه كه رسول اللَّه صلى الله عليه و آله حدود آن را معين كره است . ديگر از ويژگىهاى مدينه اين است كه محصور است ميان دو كوه ؛ از شمال و جنوب . اين دو كوه حد شمالى و جنوبى مدينه‌اند . در شمال كوه ثَور است و در جنوب كوه عَير . اين حدى است كه رسول اللَّه صلى الله عليه و آله معين كرده است . كوه ثور همانند گاوى است خفته ، در شمال احد . و كوه عير در نزديكى ذوالحُلَيفه است . هواى مدينهء منوره در تابستان گرم و خشك است و در زمستان سخت سرد . چاه‌ها يكى از آبشخورهاى اصلى است كه به مدينه آب مىرسانند . در دورهء حكومت سعودىها ، چشمه‌ها و چاه‌ها پُر شده است ؛ زيرا دولت آب آشاميدنى شهر را به فراوانى تهيه مىكند و آب شيرين شده از دريا به شهر كشيده شده است . از ديگر خصوصيات مدينه ، حاصلخيز بودن زمين و فراوانى آب و اشتهار وسيع آن در امر كشاورزى است ،