وگال ( vog l ) ا . پ . زغال . و گر ( va - gar ) پ . مخفف و اگر . و گرنه ( va - gar - nah ) پ . مخفف و اگر نه . ول ( val ) ا . پ . گل و شكوفه و شكوفه درخت رز . ول ( vel ) ص - م ف . پ . سرخود و مطلق العنان و بىبندوبار و بىصاحب و بىخداوند و بىهوده . و ول شدن : رهايى يافتن و رها شدن و جدا گشتن . و ول گفتن : سخنان بىبندوبست و بىترتيب گفتن و بيهوده گفتن . و ول كردن : رها كردن و باز كردن و روانه كردن و مرخص كردن . ولا ( vel ) و ( val ) ا . پ . چيز و كار و بار . و هنگام و وقت . و درين ولا : يعنى در همهء مدت اين هنگام . ولاء ( val ' ) ا . ع . ملك و پادشاهى و حكومت و قضاوت و قدرت . و خويشاوندى . يق : بينهما ولاء اى قرابة . و آزادى . و دوست‌دارى . يق : انه لبين الولاء . و نصرت . و هم ولاء فلان : يعنى ايشان دوستداران فلان مىباشند . ولاء ( vel ' ) م . ع . و الا موالاة ولاء . ر . موالاة . ولاء ( vel ' ) ا . ع . تتابع و از پى يكديگر . يق افعل هذه الاشياء على الولاء : مىكنم اين كارها را از پى يكديگر . ولاءة ( val 'at ) ا . ع . حكومت و قدرت و قضاوت . و قرابت و دوستى . يق : انه لبين الولاءة . ولاة ( vol t ) ع . ج . والى . ولات ( vol t ) ا . پ . مأخوذ از تازى - حكام و قضات و واليها . ولاج ( vall j ) ص . ع . آنكه بچستى و چالاكى داخل مىشود . ولاد ( val d ) ا . پ . پارچه ابريشمين . ولاد ( vel d ) و ( val d ) ا . ع . حمل . يق : شاة بينة الولاد و بينة الولاد . و وضع حمل و روز ولادت . ولاد كذلك . ولاد ( vel d ) ولادة ( vel dat ) م . ع . ولدت المراة ولادا و ولادة والادة ولدة و مولدا ( از باب ضرب ) : زاييد آن زن . ولادة ( vel dat ) و ( val dat ) ا . ع . روز تولد و روزى كه كسى زاييده شده باشد . و يوم الولادة : روز تولد و كذلك : يوم الولادة . ولادت ( vel dat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - هنگام تولد و زاييدگى و زمان زاييده شدن كسى . و روز ولادت : روز زاييده شدن . ولاده ( vel de ) ا . پ . قطعه‌اى از چرم و يا از چوب مدور كه در گلوى دوك نصب كنند تا ريسمان رشته شده از دوك بيرون نرود و آن را فلكه نيز گويند . ولاذ ( vall z ) ا . ع . گرك شتابان و تيز گام . و دروغ‌گوى كه بگويد و نكند . و خودراى نادرست دوستى . ولاس ( vall s ) ا . ع . گرك . ولاف ( vel f ) م . ع . ولف ولفا و ولافا و وليفا . ر . وليف . و والف موالفة و ولافا . ر . موالفة . ولانه ( val ne ) و ( vel ne ) ا . پ . ريش و جراحت . ولانى ( vol ni ) ا . پ . شراب نورسيده . ولاو ( vel v ) ص . پ . متفرق و از هم پاشيده و از هم جدا گشته . ولايا ( val y ) ع . ج . ولية . ولاية ( val yat ) و ( vel yat ) ا . ع . نصرت . يق : هم على ولاية اى مجتمعون فى النصرة . و هم على ولاية واحدة اى يد واحدة . و نيز ولاية ( بالفتح و الكسر ) : حكومت و قدرت و قضاوت . و دوستى و قرابت . يق : انه لبين الولاية . و گفته‌اند ولاية : بكسر اسم است توليت كارى را و قيام به آن كار را و بفتح مصدرست . ولاية ( val yat ) و ( vel yat ) م . ع . ولى الشئ و عليه ولاية و ولاية ( از باب سمع ) : دست يافت بر آن چيز و تصرف كرد در آن چيز . و ولى الوالى بالبلد : تصرف كرد والى در آن شهر و والى آن شهر گرديد . و ولى فلان ( معلوما ) و ولى عليه ( مجهولا ) : والى گرديد فلان بر آن . ولاية ( val yat ) م . ع . پادشاهى راندن . و يارى دادن . ولاية ( vel yat ) ا . ع . خطه . و امارت و قدرت . و ملك . ولايت ( vel yat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - زمين آبادان و ملك پادشاه . و حكومت و امارت . و دوستى و تقرب به خدا . و ولايت عهد : دارايى مقام و درجه وليعهدى و رسيدن به آن مقام . و ولايت قالوا بلى : ايمانى كه ارواح مؤمنان با خداى تعالى بدان عهد و ميثاق بستند . ولايت‌ستان ( vel yat - set n ) ص . پ . اولياء اللّه . ولايت نورد ( vel yat - navard ) ص . پ . مردم پارسا و مقدس . ولايتى ( vel yati ) ص . پ . منسوب بولايت . ولايتى خط ( vel yati - xat )