على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3786

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

نوملازم ( nav - mol zem ) ص . پ . نوكر تازهء ناآزموده . و شاگرد . نوملازمى ( nav - mol zemi ) ا . پ . شاگردى . نوميد ( navmid ) ص . پ . ياى مجهول . نااميد و مأيوس . و نوميد شدن : نااميد شدن و مأيوس گشتن . و نوميد گردانيدن : مأيوس كردن و نا اميد كردن و راندن . نوميدن ( novmidan ) ف ل . پ . خوابيدن و غنودن و آراميدن . نوميدى ( navmidi ) ا . پ . ياى اول مجهول - يأس و حرمان و محرومى و نااميدى و مأيوسى و نامرادى و بدبختى . نوميذ ( navmiz ) ص . پ . ياى مجهول - نوميد . نوميذى ( navmizi ) ا . پ . ياى اول مجهول - نوميدى . نون ( nun ) ا . پ . چاه زنخدان . و تنهء درخت . و ثابت و برقرار و مقيم . و ابر و حاجب . و بزرگى و كلانى . و بزرگوارى و حشمت و دولت و ثروت و نيك‌بختى و سعادت . نون ( nun ) م ف . پ . اكنون و حالا و در همين زمان و بالفعل و در حال . نون ( nun ) ا . ع . نام حرف بيست و پنجم از الفباى ابتثى . ج : نونات . و ماهى . و كنار تيز شمشير و شمشير . و دولت و ثروت . ج : نينان و انوان . و دوات و سياهىدان . و ذو النون : لقب يونس پيغمبر . و نيز ذو النون و يا ذو النونين : نام شمشيرى . نونات ( nun t ) ع . ج . نون . نونة ( nunat ) ا . ع . واحد نون يعنى يك ماهى . و چاهك زنخ كودك . و نام دختر امية عمهء ابى سفيان . و قولهم : قال نونة اى كلمة من الصواب . نوند ( navand ) ا . پ . پيك و نامه بر و قاصد و شاطر و خبر آورنده . و تيز رونده و تيزرو . و اسب و استر تيزرو . و اسب و فرس . و اسپند . و صدا و آواز بازگشت و آواز بلند . و جستجو كننده و تفحص كننده . و فريبنده و مكار و مردم تيز فهم . و نام جايى كه آتشكدهء برزين در آنجا بوده . و نام كوهى . و نام مبارزى كه پسر وى فرهاد نام داشته . نونداك ( navand k ) م ف . پ . ناگاه و بىخبر و فورا . نوندول ( navandul ) ا . پ . نبيرهء فرزند يعنى فرزندزاده عموما و پسر پسر زاده خصوصا . نونده ( navande ) ا . پ . اسب جلد و تند و تيز . و هر چيز تيز دونده . و مردم تيز فهم و حركت‌كننده . و فريادزننده . و لرزنده . و تخم اسپند . نونده ( novande ) ا . پ . هر چيز تازه پيدا شدهء و تازه بعرصه آمده . نوننده ( nunande ) ا . پ . تيز فهم و ذهين و هوشمند و شتاب و جلد . نونو ( nav - nav ) م ف . پ . نو بنو و از نو و مكرر . نؤنؤ ( no ' - no ' ) ا . ع . درماندهء ترسو و جبان و ضعيف . نونه ( nune ) ا . پ . چاهك زنخدان . نونهال ( nav - neh l ) ا . پ . درخت جوان . نونياز ( nav - ni z ) ا . پ . هر چيز كه تازه بعرصه آمده و تازه پيدا شده باشد . و مبتدى . و شاگرد و تلميذ . نؤو ( na'u ) و نوو ( navu ) ا . پ . خرماى تازه . نؤوج ( na'uj ) ص . ع . ريح نؤوج : بادوزان . نؤوج ( no'uj ) م . ع . ناج فى الارض نأجا و نؤوجا ( از باب فتح ) : رفت در زمين . و ناج الى الله فى الدعاء : تضرع كرد بسوى خدا و گريه و زارى نمود . و ناج البوم : آواز كرد آن جغد . و ناج الثور : بانك كرد آن گاو . و ناجت الريح نئيجا : وزيد باد . و نئج القوم ( مجهولا ) : باد تند رسيد بآنقوم . نؤود ( na'ud ) ا . ع . بلا و سختى و رنج . نؤور ( na'ur ) ص . ع . امرأة نؤور : زن دور از تهمت . ج : نور . نؤور ( na'ur ) ا . ع . نيل . و دود پيه كه بدان وشم و نگار سياه كنند . و سنگريزه‌اى شبيه بسنك سرمه كه آن را كوفته بر بن دندان ريزند تا سياه گردد . نؤوش ( na'uc ) ا . ع . توانا و سخت‌گيرنده . نو و كهن ( nav - va - kohan ) ا . پ . همه كس و همهء مردمان . نؤول ( na'ul ) ص . ع . كسى كه مىرود و سر را بالا نگاه داشته مىجنباند مانند كسى كه بر پشت بارى دارد و مىدود . و اسب و يا كفتار جنبان رونده . نؤوم ( na'um ) ص . ع . خوابنده . يق : رجل نؤوم و امرأة نؤوم . نووية ( navaviyyat ) ص . ع . ابل نووية : شتران هستهء خرما خورنده . نوه ( navh ) م . ع . ناه بالشئ نوها ( از باب نصر ) : بلند كرد ذكر آن چيز را و بزرك كرد آن را . و ناه نوها ( نيز از باب نصر ) : بلند گرديد . و ناهت