على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3769

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

بواسطهء التهاب و احتراق بر اندام بر آيد و مانند مورچه در اطراف سرايت كند و فراخ گردد و اطبا آن را ذباب خوانند . و رقية النمل : يعنى تعويذ مور و مراد آنست كه زن بايد بهر قسم آرايش خود را بيارايد و زينت كند مگر عصيان نكند شوى را . نمل ( naml ) و ( noml ) ا . ع . مورچه . ج : نمال . نمل ( naml ) و ( namal ) م . ع . نمل نملا و نمل نملا ( از باب نصر و سمع ) : سخن‌چينى نمود . و نمل فى الشجر نملا و نملا ( ايضأ ) : برآمد بر درخت . و نمل على الشيئ نملا و نملانا ( از باب نصر و ضرب ) : برآمد بر آن چيز و مشرف شد بر آن . و نملت يده نملا ( از باب سمع ) : بخواب شد دست وى و سست گرديد . نمل ( namal ) ا . ع . سبكى و شتاب زدگى . نمل ( namel ) ص . ع . سخن چين . ج : انمال . و فرس نمل : اسبى كه بيك جاى نايستد . و كذلك : فرس نمل القوائم . و رجل نمل الاصابع : مردى كه هر چه بيند همان را سازد . و مرد ماهر در كار . نمل ( namel ) ا . ع . كودك نوزاده‌اى كه در دست وى مورچه نهند و گمان مىكردند كه اگر اين كار كنند آن كودك باكياست و ذكاوت مىگردد . نملان ( namal n ) ا . ع . سبكى و شتاب‌زدگى . نملان ( namal n ) م . ع . نمل نملا و نملانا . ر . نمل ( naml ) و ( namal ) . نملة ( namlat ) ا . ع . واحد نمل يعنى يك مورچه . ج : نمال . و ريش پهلو . و بثره و دميدگى كه بر اندام برآيد . و كفتگى سم اسب . و دروغ‌گويى . و از اعلام است . و ابو نملة : كينهء شخص صحابى . نملة ( namlat ) و ( nemlat ) و ( nomlat ) ا . ع . سخن‌چينى . نملة ( nomlat ) ا . ع . جنبش . يق : فرس ذو نملة اى كثير الحركة . و باقى ماندهء آب در حوض . نملة ( namelat ) ص . ع . ارض نملة : زمين مورچه‌ناك . نمله ( namle ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بسيار موذى . نملى ( naml ) ص . ع . امرأة نملى : زنى كه در جايى قرار نگيرد . نمم ( namam ) ا . ع . يك نوع درختى . نمناك ( nam - n k ) ص . پ . مرطوب و داراى رطوبت و ترى . نمناكى ( nam - n ki ) ا . پ . رطوبت و ترى و مرطوبى . نمنك ( nomonk ) ا . پ . جسمى سرخ شبيه بمرجان . نمنم ( nemnem ) ا . ع . نشان و خطى كه باد بر خاك گذارد . نمنم ( nemnem ) و ( nomnom ) ا . ع . سپيدى كه بر ناخن نوجوانان پديد آيد . نمنمة ( namnamat ) م . ع . نمنم الشيئ نمنمة : نگار كرد آن چيز را و آراست و نقش نمود . و نمنمت الريح التراب : خط كشيد باد بر خاك و گذاشت چيزى بر آن مانند كتابت . نمنمة ( nemnemat ) و ( nomnomat ) ا . ع . واحد نمنم يعنى يك سپيدى ناخن نوجوان . نمنيم ( nemnim ) ا . ع . نشان و خطى كه باد بر خاك گذارد . نمو ( namv ) م . ع . نموت الحديث اليه نموا ( از باب نصر ) : برداشتم حديث را بسوى آن و اسناد دادم . و نموت فلانا الى ابيه : نسبت دادم فلان را بسوى پدرش . نمو ( nomovv ) م . ع . نما المال و غيره نموا ( از باب نصر ) : افزون گرديد مال و جز آن و زياد شد و گواليد . و نما الخضاب : افزون شد سرخى و يا سياهى آن خضاب . نمو ( namov ) و ( nomovv ) ا . پ . مأخوذ از تازى - باليدگى و افزايش و ترقى و روييدگى . و نمو يافتن : ترقى يافتن . نمود ( namud ) و ( nomud ) پ . ح م . نمودن . ا . دليل و رهنما و رهبر . و چهره و سيما . و برهان و حجت و بينه . نمود ( namud ) و ( nomud ) ص . پ . پديدار و آشكار و هويدا و ظاهر و تابان و روشن و پيدا و مشهور و معروف . و سعادت نمود : خجسته و كامران و سعادتمند . نمودار ( namud r ) ا - ص . پ . نمونه و نمايش . و نشان و علامت . و نقشه و كارنامه . و دليل و برهان . و پديدار و هويدا و نمايان و ظاهر و مرئى و معروف و مشهور . و شبه و مانند . و نمودار شدن : آشكار شدن . نمودارى ( namud ri ) ا . پ . آشكارى و هويدايى و اشتهار . نمودج ( namudaj ) و نمودش ( namudec ) ا . پ . نمونه و نقشه و كارنامه . و دستورالعمل . نمودگار ( namud - g r ) ا . پ .