على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3744

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

نفطة ( nafetat ) ا . ع . چيچك و آبله و شوخى در دست كه از كار كردن پديد آيد . ج : نفط و نفطات . نفطة ( nofatat ) ا . ع . سخت خشمناك و آنكه گونهء وى از خشم سرخ مىگردد . نفطورة ( nofturat ) ا . ع . گياه متفرق . و گياه نخستين بهارى . ج : نفاطير . نفطى ( nafti ) ص . پ . منسوب بنفت . نفع ( naf ' ) ا . ع . سود . نفع ( naf ' ) م . ع . نفع نفعا ( از باب فتح ) : سود كرد . نفع ( naf ' ) ا . پ . مأخوذ از تازى - سود و فايده و منفعت و حاصل و بياور و نوا و پيداوار و ربا . نفع ( nef ' ) و ( nefa ' ) ع . ج . نفعه . نفع ( nof ' ) ع . ج . نفوع . نفعات ( nafa ' t ) ع . ج . نفعة نفعة ( naf'at ) ا . ع . چوب‌دستى و عصا . ج : نفعات . نفعة ( nef'at ) ا . ع . هر پاره‌اى از چرم ميان شكافته كه در دو جانب توشه‌دان دوزند . ج : نفع ( nef ' ) ( nefa ' ) نفغ ( nafq ) م . ع . نفغت يده نفغا و نفغوغا ( از باب فتح ) : آبله‌ناك گرديد دست وى و سست و تنك شد از سختى كار . نفق ( nafq ) و ( nafaq ) م . ع . نفقت الدراهم نفقا ( از باب نصر ) و نفقا ( از باب سمع ) : سپرى شد آن درم ها و نيست و نابود گرديد ، و كذلك الزاد . يق : نفقت نفاقهم : سپرى شد زاد و توشهء ايشان . و نفق اليربوع : بنافقاء بيرون رفت آن كلاكموش . نفق ( nafaq ) ا . ع . راه باريك كه از آن بسوى جايى روند . قوله تعالى : نَفَقاً فِي الْأَرْضِ أَوْ سُلَّماً . و سوراخ كلاكموش . المثل : ضل و ريص نفقه . ر . و ريص . نفق ( nafeq ) ص . ع . فرس نفق الجرى : اسب شتاب مانده شونده و منقطع كنندهء جرى و دو را . نفقات ( nafaq t ) ع . ج . نفقة . نفقات ( nafaq t ) ا . پ . مأخوذ از تازى - هر آنچه در راه خدا انفاق كنند و نفقه‌ها . نفقة ( nafaqat ) ا . ع . هزينه و حرج نمودن درم و مانند آن . ج : نفاق و نفقات . نفقة ( nofaqat ) ا . ع . يكى از سوراخهاى نهانى كلاكموش . نفقه ( nafaqe ) ا . پ . مأخوذ از تازى - هزينه و روزمره‌اى كه براى زن و فرزند و اهل و عيال مقرر كنند و جرا و خرچ و اخراجات و خرچ هر روزه . نفكة ( nafakat ) ا . ع . مقلوب نكفة : ريشهء استخوان ز نخ . و غدهء پس گوش . نفل ( nafl ) ا . ع . غنيمت و عطيه و دهش و عبادتى كه واجب نباشد . و سرما . نفل ( nafl ) م . ع . نفله نفلا ( از باب نصر ) : غنيمت و عطيه داد او را . و نفل فلان : سوگند خورد فلان . و نفل فلانا : عطيه‌اى از معروف داد فلان را . و نفل الامام الجند : غنيمت داد امام به آن سپاه . نفل ( nafal ) ا . ع . غنيمت و هبه و انعام . و غنيمتى كه از دشمن براى مصالحه مىگيرند . ج : انفال و نفال . و تگرك . و قسمى از گياه خوش‌بو كه اسب را فربه مىكند . نفل ( nofal ) ا . ع . سه شب از ماه كه سپس غرر آيد يعنى شب چهارم و پنجم و ششم . نفل ( nofal ) ا . پ . آنجاى از دشت و صحرا كه مردمان و حيوانات در زمستان در آنجا آسايش مىكنند . نفناف ( nafn f ) ا . ع . فضاى آزاد ميان دو كوه . نفنف ( nafnaf ) ا . ع . هوا . و فضاى آزاد ميان دو كوه . و كرانهء كوه كه گويا ديواريست برابر و هموار . و از لب چاه تا تك آن . و آنچه از روى كوه كه بالا رفته و فرود آمده باشد . و از سر ديوار تا پايين آن . و فضاى ما بين آسمان و زمين و دشت و بيابان . ج : نفانف . و نام موضعى . و نام مغنى . نفو ( nafv ) م . ع . نفاه نفوا ( از باب نصر ) : يك سو كرد آن را ، لغة فى نفاه ينفيه . نفوة ( nafvat ) و ( nefvat ) ا . ع . زبون‌ترين جزء از هر چيزى . نفوة ( nefvat ) ا . ع . رانده شده و دور كرده شده . نفوت ( nafut ) ص . ع . قدر نفوت : ديك جوشان . و كذلك : مرجل نفوت . نفوح ( nafuh ) ا . ع . ماده شترى كه بىدوشيدن شير وى روان گردد . و كمانى كه تير را دور اندازد . نفوخ ( nafux ) ا . پ . مأخوذ از تازى - دواى خشك و نرمى كه در بينى دمند . نفوذ ( nafuz ) ص . ع . رسا و درگذرندهء در هر كارى . نفوذ ( nofuz ) م . ع . نفذ نفذا