على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3625

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

ميعادگاه ( mi ' d - g h ) ا . پ . جايى كه دو گروه با هم عهد اتفاق مىبندند و قرار مدار كارهاى خود را مىدهند . ميعاس ( mi ' s ) ا . ع . زمين نرم و ريگ‌ناك . و زمينى كه پاسپرده نشده . و راه و ريگ نرم . ج : مواعيس . ميعان ( maya ' n ) ا . پ . مأخوذ از تازى - روانى و گداختگى . ميعة ( may'at ) م . ع . ماع ميعا و ميعة . ر . ميع . ميعة ( may'at ) ا . ع . شادمانى . و اول رفتار اسب . و اول جوانى . و اول روز . و ميعط النشاط : اول جوانى . و نيز ميعة : ماده سقزى خوشبوى كه از درختى در بلاد روم تراوش مىكند . ر . ميعه . و مصفاى آن را ميعة السائلة و دردى آن را ميعة اليابسة نامند . و نيز ميعة : چربشى كه از مرتر و تازه مىگيرند . و نيز صمغ درخت بهى و يا درختى شبيه بدرخت بهى . ميعه ( may'e ) ا . پ . مأخوذ از تازى - ماده خوشبوى صمغ و سقزى كه از يكى از اشجار طايفه آبنوس اخذ مىشود و آنچه به خودى خود از درخت تراوش مىكند ميعهء سائله و آنچه از جوشاندن اجزاى آن درخت در آب بدست مىآيد ميعه يابسه نامند . ميغ ( mayq ) ص . پ . آميخته . ميغ ( miq ) ا . پ . ياى مجهول - ابر و سحاب . و بخارى تيره كه ملاصق زمين باشد . و ميغ بستن آسمان : ابرناك شدن . ميغر ( miqar ) و ميغرة ( miqarat ) ا . ع . ميقات و هنگام كار . و جاى كار . و وعده‌جاى و وعده‌گاه . ميغگاه ( miq - g h ) ا . پ . ياى مجهول - جايى كه حاجيان در مكه معظمه چادر مىزنند . ميغناك ( miq - n k ) ص . پ . ياى مجهول - ابرناك و بخارناك . ميفا ( mif ) ع . ر . ميفى . ميفاء ( mif ' ) ص . ع . برآينده . و عير ميفاء على الاكام : گورخر بر آيندهء بر پشته‌هاى بسيار . ميفاة ( mif t ) ا . ع . سرپوش تنور . و آتش پهن كرده كه در آن نان پزند . و كوره خشت پختن . و زمين بلند برآمده . ميفاض ( mif z ) ص . ع . ناقة ميفاض : ماده شتر شتاب‌رو . و كذلك : نعامة ميفاض . ميفاق ( mif q ) ا . ع . اتيتك لميفاق الهلال : آمدم ترا هنگام برآمدن هلال . مئفر ( me'far ) ص . ع . غلام مئفر : غلام چالاك و چابك در خدمت . مىفروش ( may - faruc ) ا . پ . واو مجهول - شراب فروش و خداوند ميكده . ميفع ( mayfa ' ) و ميفعة ( mayfa'at ) ا . ع . نام دو شهر در ساحل درياى يمن . ميفعة ( mayfa'at ) ا . ع . زمين بلند . ميفوخ ( mayfux ) ص . ع . بر يافوخ زده شده . ميفى ( mif ) ا . ع . زمين بلند برآمده . و سرپوش تنور . و كورهء آجرپزى . و آتش پهن كرده براى نان پختن . مئق ( ma'eq ) ص . ع . كودك هكه زننده گريان . المثل : انت تئق و انا معق فكيف نتفق : چون دو كس در اخلاق مختلف باشند اين مثل را گويند . ميقاب ( miq b ) ا . ع . مردى كه آب بسيار آشامد . و زن احمق و گول . و زنى كه فرزندان احمق زايد . و زن فراخ كس . و سير الميقاب : سيرى كه يك شبانه روز پيوسته بود . و بنو الميقاب : فحش است مر تازيان را . ميقات ( miq t ) ا . ع . هنگام كار . و جاى كار . و مقدارى از زمان كه جهة امرى مفروض شده باشد . و موضع احرام بستن حاجيان . ج : مواقيت . و قوله تعالى : إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ كانَ مِيقاتاً اى وقتا محدودا لما وعد اللّه . ميقاد ( miq d ) ص . ع . زند ميقاد : آتش‌زنه زود آتش دهنده . ميفار ( miq r ) ص . ع . نخلة ميقار : خرمابن بابار . ج : مواقير . ميقاف ( miq f ) ا . ع . چوبى كه بدان ديك را برهم زنند تا از جوش و غليان بازماند و ميقف . ميقان ( miq n ) و ميقانة ( miq nat ) ص . ع . آنكه هر چه بشنود يقين كند . يق : رجل ميقان و امرأة ميقانة . ميقب ( miq b ) ا . ع . گوش ماهى . و مهره‌اى كه بدان را جامه جلا مىدهند . ميقع ( mayqa ' ) ا . ع . سرخجه مانندى است مهلك كه در شتر بچگان عارض مىگردد و آنها را مىكشد . ميقعة ( miqa'at ) ا . ع . چوب گازر كه بدان جامه كوبند و خايسك . و نشيمن باز . و سنك فسان دراز . و سوهان . ميقف ( miqaf ) ا . ع . چوبى كه بدان ديك را برهم زنند تا از غليان و جوش بازماند و ميقاف . ميقوظ ( mayquz ) ص . ع . از خواب بيدار كرده شده .