على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3564
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
مضطرب و پريشانخاطر فروهشته و سست رفتار . و مرد بسيار خطا و نيك درهمكننده . منهقع ( monhaqe ' ) ص . ع . گرسنه و باريك شكم از گرسنگى . منهك ( monhakk ) ص . ع . مست شده از شراب . و پيوندهاى زن كه در هنگام ولادت گشاد شده باشد . و شتر چسبيده بر زمين وقت فرو خفتن . منهكة ( monhakkat ) ا . ع . زنى كه زاييدن بر وى دشوار شده باشد . منهل ( manhal ) ا . ع . آبخور و چشمهاى در چراگاه كه شتران از آن آب مىخورند و منزل و جايى در بيابان كه داراى آب باشد و مسافرين در آن منزل كنند . و هر جايى كه در آن آبخور باشد . ج : مناهل . منهل ( manhal ) م . ع . نهل نهلا و منهلا . ر . نهل . منهل ( menhal ) ا . ع . گور و قبر . و مرد در نهايت سخاوت . ج : مناهل . منهل ( monhel ) ص . ع . آنكه مىآشامد . و آنكه شتران را سيراب مىكند . و آنكه خشمناك مىگردد و خشم مىكند . منهل ( monhel ) ا . ع . نام آبى . منهل ( monhall ) ص . ع . باران سخت ريخته شده . و اشك روان گشته . منهلت ( monhalet ) ص . ع . دور شده . و فراموش كرده . و بر غفلت رفته . منهلك ( monhalek ) ص . ع . آنكه خود را در مخاطره و هلاكت مىاندازد . منهم ( monhamm ) ص . ع . گداخته شده مانند پيه و جز آن . و پير شده . منهمة ( manhamat ) ا . ع . دوكان درودگرى و نجارى . منهمر ( monhamer ) ص . ع . آب و يا اشك روان گرديده و ريخته شده . و بناى شكسته و ويران شده . و شاخه برك فرو ريخته . منهمز ( monhamez ) ص . ع . فشرده شده . منهمس ( monhames ) ص . ع . نهفته و پنهان شده . منهمك ( monhamek ) ص . ع . ستيهنده و كوششكننده . منهمل ( monhamel ) ص . ع . اشك روان شده از چشم . منهوب ( manhub ) ص . ع . به زور و قهر گرفته شده . منهوب ( manhub ) و منهوبه ( manhube ) ص . پ . مأخوذ از تازى - تاراج شده و بغارت برده شده . منهوس ( manhus ) ا . ع . مرد كم گوشت . و المنهوس القدمين : مردى كه پاهاى وى كم گوشت باشد . منهوش ( manhuc ) ص . ع . رجل منهوش : مرد مشقت كشيده . و رجل منهوش القدمين : مرد كم گوشت پاى . منهوك ( manhuk ) ص . ع . بيمارگران و لاغر و نزار . منهوك ( manhuk ) ا . ع . المنهوك من الرجز : آنچه از رجز كه دو ثلث آن رفته و يك ثلث باقى مانده باشد . منهوك ( monhavek ) ص . ع . سرگشته شده و بىباكانه در چيزى در افتاده . منهوم ( manhum ) ص . ع . حريص و آزمند بر خوراك و پول و يا دانش . منهى ( manhi ) ص . پ . مأخوذ از تازى - نهى كرده شده و منع كرده شده و بد و زبون . منهى ( monhi ) ص . ع . آنكه خبر مىدهد . منهى ( monhi ) ا . پ . مأخوذ از تازى - اعلامكننده و خبر دهنده و آگاه كننده . ج : منهيان . منهى ( monahhi ) ص . ع . آنكه نهى مىكند و باز مىدارد . و آنكه خبر مىدهد و آگاه مىسازد . منهى ( manhiyy ) ص . ع . نهى كرده شده و بازداشته شده . ج : مناهى . منهيات ( manhiyy t ) ا . پ . مأخوذ از تازى - چيزهاى نهى كرده شده و خلاف شرع و ناروا . منهيان ( monhiy n ) پ . ج . منهى . و منهيان ربع مسكون و يا منهيان هفت طباق : زحل و مشترى و مريخ و شمس و زهره و عطارد و قمر . منهية ( manhiyyat ) ص . ع . مؤنث منهى . ج : مناهى . منهى عنه ( manhiyy - on - 'anho ) ص . ع . چيزى كه از آن نهى كردهاند و هر چيز نهى كرده شده . منهيه ( manhiyye ) ص . پ . مأخوذ از تازى - چيزهاى نهى كرده شده و منع كرده شده . منى ( many ) م . ع . مناه الله منيا ( از باب ضرب ) : آزمود آن را خداى . و منى الله الشئ : تقدير كرد آن چيز را خداى . و منى بكذا ( مجهولا ) : آزموده شد بدان . و منى لكذا ( ايضا مجهولا ) : توفيق داده شد جهة آن . و منى الرجل : منى انداخت آن مرد . منى ( mony ) م . ع . منيت به