على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3457
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
مقرى ( meqr ) ص . ع . مهمانى كننده و بسيار نوازندهء مهمان . مقرى ( meqr ) ا . ع . كاسهء بزرك . ج : مقارى . مقرى ( moqr ) ا . ع . نام شهرى در نوبه . مقرى ( moqri ) ص . ع . زن حايض . مقرئ ( moqri ' ) ص . ع . آنكه حكم به خواندن مىكند و خواندن مىفرمايد . مقرى ( maqriyy ) و مقرية ( maqriyyat ) ص . ع . خوانده و خوانا . و صحيفة مقرية : نامهء خوانده . مقزح ( moqazzah ) ا . ع . درختى شبيه بدرخت انجير . مقزحة ( meqzahat ) ا . ع . ديگ افزار دان و ظرفى كه در آن توابل و ديك افزار نگاه مىدارند . مقزع ( moqazza ' ) ص . ع . سبك و شتابرو . و نويدرسان كه وى را مجرد و از شغلهاى ديگر فارغ كرده باشند . و اسب بركنده موى و تنكموى پيشانى . و مردى كه از سرشت موى پيشانى وى تنك باشد . و مرد تنكموى و سبكرفتار . و اسب آمادهء در دوانيدن . مقزعل ( moqza'ell ) ا . ع . سريع از هر چيزى . و مرد تيزرو . و آنكه بر بلندى و شرف مطمئن نباشد . مقس ( maqs ) ا . ع . نام موضعى بر نيل مصر . مقس ( maqs ) م . ع . مقس فلانا فى الماء مقسأ ( از باب نصر ) : فرو برد فلان را در آب . و مقس القربة : پر كرد آن خيك را . و مقس الشئ : شكست آن چيز را . و مقس الماء : روان شد آب . و نيز مقس : شعر گفتن . مقس ( maqas ) م . ع . مقست نفسه مقسا ( از باب سمع ) : شوريد دل او . مقساة ( maqs t ) ا . ع . سبب درشتى و سختى و سنگدلى . يق : الذنب مقساة للقب . مقسط ( moqset ) ص . ع . عادل و دادگر . مقسم ( maqsam ) ا . پ . مأخوذ از تازى - جاى قسمت كردن و بخشش نمودن . مقسم ( maqsam ) و ( meqsam ) ا . ع . بهره و نصيب از هر چيزى . مقسم ( maqsem ) ا . ع . جاى قسمت . ج : مقاسم . مقسم ( moqsam ) ا . ع . سوگند . و جاى سوگند . مقسم ( moqsam ) ص . ع . سوگند ياد كرده . مقسم ( moqsem ) ص . ع . آنكه سوگند ياد مىكند . مقسم ( moqassam ) ص . ع . مرد اندوهگين و صاحب جمال . و هو مقسم الوجه : او خوشگل است . و شئ مقسم : چيزى داراى حسن . و نيز مقسم : بخش بخش شده و تقسيم شده . و پراكنده گشته . مقسم ( moqassem ) ص . ع . بخش بخشكننده و تقسيمكننده و پراكنده نماينده . مقسمة ( moqassamat ) ص . ع . زن اندوهگين و صاحب جمال . مقسوح ( maqsuh ) ص . ع . خشك كرده . مقسوم ( maqsum ) ص . ع . بخش بخش شده و قسمت شده . مقش ( moqecc ) ص . ع . آنكه شتاب مىكند و آنكه بسرعت مىرود . ج : مقشون . مقشب ( moqaccab ) ص . ع . حسب مقشب : حسبى كه خالص نباشد . و رجل مقشب الحسب : مردى كه حسب و نسب وى خالص نباشد . مقشر ( meqcar ) ا . ع . ستيهنده و الحاحكنندهء در سؤال . مقشر ( moqaccar ) ص . ع . پوست كنده شده و قشر برآورده شده . مقشر ( moqaccar ) ص . پ . مأخوذ از تازى - پوست برآورده شده و پوست كنده شده و سپيد شده . و بادام مقشر : مغز بادام پوست دور كرده . و جو مقشر : جو سپيد كرده . مقشر ( moqaccer ) ص . ع . آنكه قشر و پوست از چيزى برميگيرد . مقشعر ( moqca'err ) ص . ع . فراخه گرفته و آنكه از ترس لرزه گرفته باشد . ج : قشاعر . مقشقش ( moqacqec ) ص . ع . به شده از خارش و گرو سرخجه و چيچك . و آنكه ازين جاى و آنجاى مىخورد . مقشقشتان ( moqacqecat ne ) ا . ع . به صيغه تثنيه : سوره قل يا ايها الكافرون و سوره قل هو اللّه احد . مقشم ( maqcam ) ا . ع . چراگاه . و مرك . مقشو ( maqcovv ) و مقشور ( maqcur ) ص . ع . پوست دور كرده . مقشورة ( maqcurat ) ا . ع . زنى كه روى را بخراشد تا تابان و روشن گردد . و زن بركنده پوست روى جهة صفاى رنك . مقشون ( moqeccuna ) ع . ج . مقش . مقشى ( maqciyy ) ص . ع . پوست