حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )
253
الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )
شهر قزوين با خيابان عريضى كه در طرفين آن دو رديف درخت كاشته شده است ، يعنى با خيابان طالقانى شروع مىشود . وجود درخت ، وجه تمايز بخش جديد شهر قزوين است . حتى در خيابانهاى باريكى كه گنجايش دو رديف درخت را در طرفين خود ندارد ، به يك رديف درخت اكتفا شده ، تا خيابان از وجود درخت ، محروم نباشد . حال كه نام درخت به ميان آمد ، بد نيست اين مطلب را يادآور شويم : سيبى كه نوع لبنانى آن مشهور است ، توسط قزوينىها به ايران آمد ، به اين صورت كه آنها بيست و پنج سال پيش چند نهال از اين ميوه را به شهرشان آوردند و آن را كاشتند كه با موفقيت كامل روبهرو شد . از آن به بعد سيب قزوين كل نياز ايران را تأمين مىكند و مازاد آن به كشورهاى خليج صادر مىشود . مزار حمد اللّه مستوفى : از وجود درختان در خيابانهاى جديد قزوين سخن گفتيم . اما در بخش قديمى قزوين ، اثرى از درختان به چشم نمىخورد . البته اين بدان معنا نيست كه اهتمامى به اين بخش از شهر نشده ، بلكه مراد اين است كه اگر قصد درختكارى در اين بخش مىشد ، به خاطر باريك بودن خيابانهاى اين بخش ، مانند خيابانهاى قديمى هر شهر ديگرى از شهرهاى ايران ، امكان درختكارى وجود نمىداشت . در جريان گردشى كه در شهر قزوين و ديدارى كه از آثار باستانى اين شهر داشتيم ، به مزار مورخ ، حمد اللّه مستوفى ، سرى زديم . قزوين اين افتخار را دارد كه از قبر اين شخصيت محافظت كرده و نگذاشته است مانند قبور ديگر دانشمندان و شعرا و مورخان ، از بين برود . مزار او در بخش قديمى قزوين و در