على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
2338
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
لكثرة شعر رقبتها ) . عرفاء ( oraf ' ) ع . ج . عريف . و ج . عارف . عرفات ( araf t ) ا . ع . جاى وقوف حاجيان روز نهم ذى حجه و تعرب اعراب مسلمات و مومنات . عرفاس ( erf s ) ا . ع . ماده شتر نيك شكيباى بر سير و سفر . و شير بيشه . عرفاص ( erf s ) ا . ع . تازيانه كه پادشاه بدان عقاب نمايد و ادب كند و خصلة . و توك پى دراز . و توك پى كه بدان سرهاى چوب كجاوه بندند . ج : عرافيص . عرفان ( erf n ) ا . ع . نام زنى سرودگوى . عرفان ( erf n ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - معرفت حق تعالى . و اهل عرفان : دانشمندان و حكما . عرفان ( erf n ) و ( ereff n ) م . ع . عرفه معرفة و عرفانا و عرفانا و عرفة ( از باب ضرب ) : شناخت آن را و دانست پس از نادانى . و درك كرد آن را بيكى از حواس خود . و ما اعرف لاحد يصر - عنى : اعتراف نمىكنم كه كسى من را بر زمين زند . و عرف للامر : صبر گزيد در آن كار . و عرف بذنبه و له : اقرار كرد بگناه خود و پذيرفت . و عرف فلانا : پاداش داد به همان را . عرفان ( oroff n ) و ( ereff n ) ا . ع . نوعى از ملخ كلان . و يك قسم كرمكى . عرفان مآب ( erf n - ma ' b ) ا . پ . عارف و دانشمند و حكيم . عرفة ( arfat ) ا . ع . باد . و ريش كف دست . و سؤال عاقلانه . عرفة ( erfat ) ا . ع . شناخت و شناسائى . و سؤال . عرفة ( erfat ) م . ع . عرف عرفانا و عرفانا و عرفة . مر . عرفان و عرفان . عرفة ( orfat ) ا . ع . زمين برآمده و نمايان دراز و روياندهء گياه . و حد فاصل ما بين دو چيز . ج : عرف و اعراف . و ريگ تودهء بلند . و جاى بلند . ج : عرف . و نام چند موضع . عرفة ( arafat ) ا . ع . روز نهم از ماه ذىحجه . يق : هذا يوم عرفة . و قولهم : نزلنا عرفة يعنى فرود آمديم در عرفات ( شبيه بمولد و ليس به عربى محض ) . عرفج ( arfaj ) ا . ع . نام درختى ريگستانى . و نام مردى . عرفجة ( arfajat ) ا . ع . يك درخت عرفج . و نام چند نفر . ولى العرفجة : نوعى از جماع . عرفسيس ( arfasis ) ا . ع . درشت و ستبر از شتران و از زنان . عرفط ( orfot ) ا . ع . نوعى از درخت طلق خاردار . عرفطة ( orfotat ) ا . ع . يك درخت عرفط . و نام كسى . عرفه ( arafe ) ا . پ . مأخوذ از تازى - روز نهم ذى حجه . عرفى ( orfi ) ص . پ . مأخوذ از تازى - مبالغه شده . و معروف . و جمعشده و زياد گشته . و متجاوز . و عمومى . عرفى ( arafiyy ) ص . ع . منسوب به عرفات . عرفيه ( orfiyye ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - عرفى . مر . عرفى . و تكاليف عرفيه : تحميلات عمومى . و خراج فوق العاده . و حقيقت عرفيه : علوم متعارفى و بديهيات . عرق ( arq ) ا . ع . استخوان كه گوشت از وى رنديده و خورده باشند . ج : عراق و عراق . و نيز عرق : استخوان با گوشت . و عراق : استخوانى كه گوشت وى را رنديده باشند و نيز هر دو لفظ بهر دو معنا آمده . الحديث : تناول النبى صلى اللّه عليه و آله عرقا ثم صلى و لم يتوضا . و نيز عرق : راه پا سپرده و مسلوك . عرق ( arq ) م . ع . عرق العظم عرقا و معرقا ( از باب نصر ) : بركند گوشتى را كه بر استخوان بود و خورد آن را . و عرق فى الارض : رفت در زمين . عرق المزادة : عراق ساخت براى توشهدان . و عرق عرقا ( مجهولا ) : كم گوشت گرديد . عرق ( erq ) ا . ع . رگ . و ريشه و بيخ درخت . ج : عروق و اعراق و عراق . و اصل و بن هر چيزى . و زمين شور كه هيچ نروياند . و زمين شورى كه گز روياند . و كوه درشت گذار كه از جهة درشتى بر آن برآمدن نتوانند . و كوه خرد . و تن . و شير . و بچگان بسيار . و كوه تنك از ريگ بدرازا گسترده . و جاى بلند . ج : عروق . و گياهى كه بدان رنگ كنند . و زنبيل از برگ خرما ساخته . و كرانه و حد كوه . و باقى ماندهء گياه حمض . و گفتهاند عرق چهار است : دو عرق ظاهر يعنى غرس و بنا و دو عرق باطن يعنى چاه و معدن . و ذات عرق : نام جائى در باديه كه محل احرام اهل عراق است در حج . و عرق الريه : ناى حلقوم . و فى الشراب عرق من الحموضة : در آن شراب رگى از ترشى است . و كذلك : عرق من الماء . و فى فلان عرق من العبودية اى خلط . و لبن حديث - العرق : شيرى كه تازه دوشيده شده و هنوز طعم آن تغيير نكرده . الحديث : من احيا ارضا ميتة فهى له و ليس لعرق ظالم فيها حق . و العرق الظالم ان يغرس الرجل فى ارض غيره او يزرع فيها به غير امر صاحبها ليستوجب به الارض . عرق ( erq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رگ . و ريشههاى باريك . و رگ جهنده . و رگ