قماص ( qem s ) م . ع . دركشيده شدن پى اسب ( و الفعل من ضرب و نصر ) . قماص ( qem s ) و ( qom s ) ا . ع . بيقرارى و برجهندگى ، و گفته‌اند : چون عادت اسب باشد كه بر جهد و هر دو دست با هم بلند كند و با هم بر زمين نهد آن را قماص ( بالضم ) گويند و اگر عادت وى نباشد آن را قماص ( بالكسر ) گويند . قماص ( qem s ) و ( qom s ) م . ع . قمص قمصا و قماصا و قماصا . مر . قمص ( qams ) . قماط ( qem t ) ا . ع . ريسمان كه دست و پاى گوسپند بدان بندند . و دست بند و پاى بند كودك گهواره‌اى . و پارچهء عريضى كه كه كودك را بدان پيچند . و ريسمانى كه دست و پاهاى اسير را بدان بندند . ج : قمط ( qomot ) . و قولهم : وقعت على قماطه يعنى دريافتم نيرنگ و مكرهاى او را . قماطر ( qam ter ) ع . ج . قمطر ( qematr ) . قماطر ( qom ter ) ص . ع . يوم قماطر : روز سخت . قماطر ( qom ter ) ا . ع . فسادى كه از انفحه بشير عارض شود . قماعيل ( qam 'il ) ع . ج . قمعولة ( qom'ulat ) . قماقم ( qam qem ) ع . ج . قمقمة ( qomqomat ) . قماقم ( qom qem ) ا . ع . عدد بسيار . و معظم عدد . قماقم ( qom qem ) ص . ع . سيد قماقم : مهتر با خير . قمال ( qam l ) ا . ع . شپش . قمام ( qom m ) ع . ج . قمامة . قمامة ( qom mat ) ا . ع . گروه مردم . و خاكروبه . ج : قمام ( qom m ) . و نام زنى كه ديرى در قدس بنا كرده موسوم به كنيسة القمامة . قمامسة ( qam mesat ) ا . ع . لشكركشان روم كه در زير فرمان هر يك از آنها 000 ، 10 نفر باشد . قماميس ( qam mis ) ع . ج . قميس ( qemmis ) . قمائع ( qam 'eh ) ع . ج . قميعة ( qami'at ) . قمة ( qemmat ) ا . ع . تارك سر . و بالاى هر چيزى . و گروه و جماعت مردم . و پيه و چربى . و فربهى . و بدن . و اندام و بالاى مردم . ج : قمم ( qemam ) . و فلان حسن القمة : فلان نيكو بدن و خوش اندام است . قمة ( qommat ) ا . ع . لقمهء دهن شير . و گروه و جماعت . قمچى ( qamci ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - تازيانه . قمح ( qamh ) ا . ع . گندم . قمح ( qamh ) م . ع . قمحه قمحا ( از باب سمع ) : سفوف كرد آن را . و نيز قمح : پست خشك خوردن . قمح ( qommah ) ع . ج . قامح . قمحاة ( qemh t ) ا . ع . سر نره . قمحان ( qommoh n ) و ( qommah n ) ا . ع . ورس كه گياهى است زرد رنگ . و سپيچه كه بر روى شراب و جز آن نشنيند . و زعفران . قمحانة ( qemh nat ) ا . ع . ما بين پس سر و برآمدگى پس سر . قمحة ( qamhat ) ا . ع . واحد قمح يعنى يكدانهء گندم . قمحة ( qomhat ) ا . ع . زعفران . و سپيچه كه بر روى شراب و جز آن نشيند . و گياهى زرد رنگ كه ورس گويند . و مقدار يك دهان از پست و جز آن . قمحدوة ( qamahdovat ) ا . ع . بر آمدگى بالاى قفا و بالاى قذال در پس گوشها و پائين قذال . ج : قماحد . قمحدوه ( qamahdove ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آن جزء از پشت سر چسپيدهء به گردن كه فرا روى نيز گويند . قمحه ( qamhe ) ا . پ . نام گياهى دوائى . قمحى ( qemh ) ا . ع . سر نره و حشفه . قمد ( qamd ) م . ع . قمد قمدا ( از باب ضرب ) : سرباز زد و ابا كرد و باز ايستاد از كارى . و قمد فلان : پائيد فلان بر نيكى و يا بدى و ايستادگى كرد . قمد ( qamad ) ا . ع . طول و درازى . و درازى گردن با ستبرى . قمد ( qamad ) م . ع . قمد قمدا ( از باب سمع ) : دراز شد . و گردن دراز گردن كلفت گرديد . قمد ( qomod ) و ( qomodd ) ص . ع . رجل قمد : مرد ستبر و مرد درشت اندام . و رجل قمد كذلك . قمد ( qomodd ) ا . ع . مرد قوى و استوار خلقت . قمد ( qomodd ) ص . ع . ذكر قمد : نرهء سخت نعوظ . قمداء ( qamd ' ) ص . ع . مؤنث اقمد : زن گردن كلفت گردن دراز . قمدان ( qomodd n ) و قمدانى ( qomodd niyy ) ص . ع . مرد سخت اندام و توانا و سخت و ستبر . قمدانية ( qomodd niyyat ) ص . ع . زن گردنكلفت گردن دراز . قمدة ( qomoddat ) ص . ع . زن گردن كلفت گردن دراز . قمدر ( qamdar ) ا . ع . دراز قامت .