على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2667

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

قشوع ( qocu ' ) ع . ج . قشع ( qac ' ) و ( qec ' ) و ( qoc ' ) . قشوم ( qocum ) ع . ج . قشم ( qecm ) . قشومة ( qocumat ) ا . ع . باقيمانده‌هاى برخوان و جز آن . قشون ( qocun ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - سپاه و لشكر . و گروه و فوج و برنوس . قشونية ( qocuniyyat ) ا . ع . شتر تنك پوست تنگ دهن . قشى ( qaciyy ) ص . ع . درهم قشى : درم ناسره . قشيب ( qacib ) ص . ع . سيف قشيب : شمشير زنگ زدوده . و نسر قشيب : كركس بپارهء گوشت زهر آلوده طعمه داده ، و كل مسموم قشيب . قشيب ( qacib ) ا . ع . سپيد . و كهنه . و نو . و نام كوشكى در يمن . و شمشير تازه زنگ زدوده . و شمشير زنگ ناك . قشيش ( qacic ) ا . ع . افتادهء از چيزى . و تراشهء چيزى . و آواز پوست مار چون خود را بهم سايد . و نام مردى . قشيع ( qaci ' ) ص . ع . كلاء قشيع : مرغزار پراكنده . قشيف ( qacif ) ص . ع . مرد شكيباى بر قوت روزگذار و بر جامهء كهنهء چركن . قشيم ( qacim ) ا . ع . مقل خشك . ج : قشم ( qocm ) . قص ( qass ) ا . ع . سينه . و سر سينه . و ميانهء سينه . و استخوان سينه . ج : قصاص . و پشم بريده . قص ( qass ) م . ع . قص قصا و قصصا . مر . قصص . قص ( qass ) و ( qess ) ا . ع . پنبه و يا خرقه‌اى كه زن حائض به خود مىگيرد . مر . قصه ( qassat ) و ( qessat ) . قصا ( qas ) ا . ع . نسب دور و بعيد . و كرانه و ناحيه . و بريدگى اندك در گوش شتر و گوسپند . و دورى . يق : حطنى القصا ( بصيغهء امر ) يعنى دور شو از من . قصا ( qas ) م . ع . قصا قصا و قصوا و قصوا و قصاء و قصى و قصا و قصاء . مر . قصاء ( qas ' ) . قصا ( qas ) و قصاء ( qas ' ) ا . ع . پيشگاه فراخ سراى . قصاء ( qas ' ) م . ع . قصا عنه قصوا و قصوا و قصا و قصاء ( از باب نصر ) : دور شد از وى . و قصوته : چيره شدم بر او در نرد در دويدن . و قصى عنه قصا و قصاء ( از باب سمع ) : دور گرديد از او و كرانه گزيد . و قصى عن جوارنا : كرانه گزيد از جوار ما . قصاب ( qes b ) ا . ع . خانه‌ها و يا كرد هاى زراعت . ج : قصبة . قصاب ( qass b ) ا . ع . نىنواز و ناى زن . و شتركش . و برندهء گوشت و روده و مانند آن . قصاب ( qass b ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گوشت فروش و آنكه گوشت را قطعه قطعه كرده مىفروشد و كوتالان نيز گويند . قصاب ( qoss b ) ع . ج . قصابة ( qoss bat ) . قصابات ( qoss b t ) ع . ج . قصابة . قصابة ( qes bat ) ا . ع . ناى زنى . و حرفهء قصاب . قصابة ( qass bat ) ا . ع . ميان دو پيوند نى و كلك و مانند آن . و ناى . و عيبجوى مردم . قصابة ( qoss bat ) ا . ع . توك موى پيچيده . و ناى . و بيخ نى . ج : قصابات و قصاب ( qoss b ) . قصاب خانه ( qoss b - x ne ) ا . پ . جائى كه در آن گوسپندان را ذبح مىكنند . قصابك ( qas bak ) ا . پ . پرنده‌اى كه بيشتر در لب آب و كنار رودخانه نشيند و بغايت تيزپر و خوشرفتار مىباشد . قصابى ( qass bi ) ا و ص . پ . شغل و حرفهء قصاب . و منسوب و متعلق بقصاب . و ستاوين و دكان قصابى . قصاد ( qoss d ) ع . ج . قاصد . قصار ( qas r ) ا . ع . سستى و كاهلى . و پستى و حقارت . قصار ( qas r ) و ( qos r ) ا . ع . پايان و انتها و غايت كار . و منتهاى آرزو . يق : قصارك ان تفعل كذا يعنى منتها آرزو و غايت كار تو است كه چنين كنى . و كذلك : قصارك . قصار ( qes r ) ص . ع . ج . قصير و قصيرة . قصار ( qes r ) ا . ع . بريدگى و كوتاهى موى . و گازرى . و داغى در بن گردن . و باصطلاح عروض : حذف كردن سبب ساكن و ساكن كردن سبب متحرك . قصار ( qass r ) ص . ع . گازر و كسى كه جامه را سپيد مىكند . قصارا ( qos r ) ا . ع . پايان و انتها و غايت كار . يق : قصاراك ان تفعل كذا . قصارة ( qas rat ) م . ع . قصر الشيئ قصرا و قصارة ( از باب كرم ) : كوتاه شد آن چيز . قصارة ( qes rat ) ا . ع . گازرى و شغل و حرفهء آنكه جامه را سپيد مىكند . قصارة ( qes rat ) ص . ع . ج . قصيرة و يا بمعنى قصيرة است . قصارة ( qos rat ) ا . ع . سراى خرد كوچكتر از دار كه جز صاحبش در آن داخل