پيشينيان در امر نيكو و آخر آنان . الحديث : قوله صلى اللّه عليه و آله : انا العاقب اى آخر الانبياء . و هر چيزى كه جانشين باشد چيزى را پس از وى . و شتر ماده‌اى كه بقيهء گياه خورد و نيز بارى آب خورده در خوابگاه آيد و باز بر آب رود . ج : عواقب . عاقبة ( qebat ) ا . ع . پايان هر چيزى و تامل در آخر كار . و فرزند . و ليس له عاقبة : نيست مر او را فرزندى . و قولهم : عقب فلان مكان ابيه عاقبة يعنى جانشين فلان در جاى پدرش فهو اسم جاء بمعنى المصدر . عاقبة ( qebat ) ص . ع . ناقة عاقبة : ماده شترى كه باقى ماندهء گياه خورد . و ماده شترى كه بارى آب خورد و در خوابگاه رود و باز بر آب آيد . ج : عواقب . عاقبت ( qebat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرانجام و آخر و انتها و خاتمه و انجام . و نتيجه . و پاداش و مزد و مكافات . و حاصل گفتگو . و ما حصل و نتيجهء هر كارى . و عاقبت الامر : ختم كار و سرانجام آن و بالاخره . عاقبت‌انديش ( qebat - andic ) ص . پ . دورانديش و عاقل . عاقبت‌انديشى ( qebat - andici ) ا . پ . دورانديشى . عاقبت‌بين ( qebat - bin ) ا . پ . دوربين و كسى كه سرانجام و عاقبت هر كارى را ملاحظه كند . عاقبت‌بينى ( qebat - bini ) ا . پ . دوربينى و ملاحظهء نتيجه و سرانجام كارها . عاقد ( qed ) ا . ع . گرداگرد چاه و حريم آن . و آهوى گردن كج كرده و يا گردن بر سرين نهاده . و ماده شترى كه دم خود را گره كند و آن علامت آبستنى وى باشد . عاقد ( qed ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - كسى كه عقد نكاح بندد . و كسى كه گره زند . عاقر ( qer ) افا . ع . نحركنندهء شتر . و كسى كه دست و پاى شتر را با شمشير زند . عاقر ( qer ) ص . ع . امراة عاقر : زن نازا و زنى كه ديگر نزايد . قوله تعالى : وَ امْرَأَتِي عاقِرٌ . ج : عاقرات و عواقر و عقر . و رجل عاقر : مردى كه وى را فرزند نشود . ج : عقر . عاقر ( qer ) ا . ع . ريگ توده‌اى كه هيچ نروياند . و ريگ تودهء بلند و بزرگ . و زن بىنظير و عديل . و نام ريگ توده‌اى . عاقرات ( qer t ) ع . ج . عاقر . عاقر قرحا ( qarqarh ) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - ريشهء طرخون برى كه به فارسى كژطر خون گويند . عاق شده ( q - code ) ص . پ . برمخيده . عاق عاق ( q - q ) ا . ع . حكايت آواز زاغ . عاقف ( qef ) ص . ع . شاة عاقف : گوسپند عقاف زده . عاقل ( qel ) ص . ع . دانا و خردمند . و ادراك‌كننده . و فهم‌كننده . ج : عقلاء و عقال . و رجل عاقل : مرد داراى عقل . و كذا امراة عاقل . ج : عواقل . و نيز عاقل : دهندهء ديهء كشته شده . ج : عاقلة . و ج ج : عواقل . عاقل ( qel ) ا . ع . آهو . و آهوئى كه بر كوه بلند بالا رود . و عصبهء مرد كه وارث او شوند مانند پدر و جد و بالاتر و پسر پسر و پائين‌تر . و نام كوهى . و نام چند موضع . عاقل ( qel ) ا و ص . پ . - مأخوذ از تازى - دانا و خردمند و هوشيار و زيرك و با فراست . و آگاه و واقف . و با احتياط . و تيز فهم . ج : عاقلان . عاقلات ( qel t ) ع . ج . عاقلة . عاقلان ( qel n ) پ . ج . عاقل . عاقلانه ( qel ne ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - خردمندانه و زيركانه و هوشيارانه و با تدبير و با احتياط . عاقلة ( qelat ) ص . ع . زن داراى عقل . يق : امراة عاقلة . ج : عواقل و عاقلات . عاقلة ( qelat ) ا . ع . باصطلاح حكمت : قوه‌اى كه بسبب آن انسان درك معانى مجردهء جزئيه مىكند . و عاقلة الرجل : خويشان و نزديكان مرد كشنده كه ديه بر ايشان قسمت كنند . و نيز عاقلة : زن مشاطه . عاقله ( qele ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خويشان و نزديكان مرد قاتل كه ديه بر ايشان قسمت كنند . و پيشوا . و مربى . عاقلى ( qeli ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دانائى و زيركى و فهم و عقل و هوش و ادراك . عاقور ( qur ) ص . ع . سرج عاقور : زين ريش‌كنندهء پشت ستور . و حسار عاقور : خر گزنده . عاقول ( qul ) ا . ع . معظم دريا . و موج دريا . و رودبار كج . و جوى كج . و ريگ توده . و كار پوشيده و درهم . و زمين بىعلم و نشان . ج : عواقيل . و نام گياهى . و دير عاقول : نام شهرى در نهروان . و شهرى در مغرب . و دهى در موصل . عاقولى ( quliyy ) ا . ع . نام قديم كوفه در تورية . عاقولى ( quliyy ) ص . ع . منسوب بدير عاقول . عاكب ( keb ) ا . ع . جمعيت بسيار و انبوه . ج : عكوب . عاكب ( keb ) ص . ع . مرد ايستاده و متوقف . و شتران گرد آمدهء بر حوض . ج : عكوب . عاكف ( akef ) ص . ع . گوشه‌نشين . و