على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

854

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

ترفند ( tarfand ) ا . پ . محال . و بيهوده . و دروغ و تزوير و مكر و حيله . ترفنده ( tarfande ) ا . پ . ترفند و ترس و بيم . ترفوا ( tarf - v ) ا . پ . ترفبا و آش ترف . ترفه ( torfe ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تحفه و چيز تازه . ترفه ( taraffoh ) م . ع . برآسوده و تن آسان شدن يق رفهه الله ترفيها فترفه . ترفى ( taraffi ) م . ع . با الرفاء و البنين گفتن بطور دعا در زناشوئى . ترفئ ( tarfi ' ) و ترفئة ( tarfeat ) م . ع . رفا المتزوج ترفئة و ترفيئا : با الرفاء و البنين گفت به آنكه زن گرفته بود . مر . رفاء ( refa ' ) . ترفية ( tarfeyat ) م . ع . با الرفاء و البنين گفتن در زناشوئى يق رفيته ترفية . ترفيح ( tarfih ) م . ع . رفحه ترفيحا : با الرفاء و البنين گفت او را ( قلبوا الهمزة حاء ) . ترفيه ( tarfid ) ا . ع . نوعى از رفتار . ترفيد ( tarfid ) م . ع . مهتر و بزرگ گردانيدن و بزرگ داشتن يق رفد فلان ( مجهولا ) اى سود و عظم . ترفيش ( tarfic ) ا . ع . ترفش اللحية . شانه كردن ريش و راست نمودن آن را چندانكه به بيل ماند . ترفيض ( tarfiz ) م . ع . رفض فى القربة : باقى گذاشت اندكى آب در مشك . و رفض الفرس : برآورد نره را آن اسب تا بر جهد و محكم نشد نعوظ وى . ترفيع ( tarfi ' ) م . ع . برداشتن يق رفعه ترفيعا : و دور شدن و دور نمودن يق رفعهم اى باعدهم فى الحرب . و مختلف دويدن خريق رفع الحمار اى عدا . عدوا بعضه ارفع من بعض . و نيك راندن شتر را . و رفعه الى الحاكم : شكايت برد پيش حاكم و با خصم نزديك او شد . ترفيل ( tarfil ) م . ع . بزرگ داشتن . و خوار و حقير نمودن - از اضداد است - و مالك چيزى گردانيدن كسى را . و مهتر نمودن . و رفل الركية : پر كرد چاه را از آب . و باصطلاح عروض زياده نمودن در بحر كامل سبب را بر متفاعلن پس متفاعلاتن گردد . ترفيل ( tarfil ) ص . ع . رجل ترفيل : مرد خرامان . ترفينه ( tarfine ) ا و ص . پ . آش ترف و ترفبا . ترفيه ( tarfih ) م . ع . رهايش دادن از غم و اندوه . و آسايش دادن يق رفه عنى ترفيها اى نفس تنفيسا . و رفهم الله : بر آسوده و تن آسان دارد ايشان را خداى . و رفهت الابل : بر آب آوردم شتران را هرگاه كه خواستند . ترفيه ( tarfih ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خوشوقتى و آسايش و تن آسائى و آسودگى و رفاهيت . ترقاة ( tarq t ) م . ع . ترقيته ترقاة : زدم ترقوهء وى را . ترقب ( taraqqob ) م . ع . چشم داشتن يق ترقبة ترقبا . ترقح ( taraqqoh ) م . ع . ورزيدن و فراهم آوردن براى عيال يقال هو يترقح لعياله اى يكسب . ترقرق ( taraqroq ) م . ع . جنبيدن . و درخشيدن . و آمد و رفت كردن . و گردان معلوم شدن آفتاب يق ترقرت الشمس اى صارت كانها تدور . و ترقرق الدمع : برگشت آب در چشم و بهر سوى آن رفت . و ترقرق الشيئ : درخشيد آن چيز . ترقش ( taraqqoc ) م . ع . زينت دادن و آراستن . ترقص ( taraqqos ) م . ع . بلند شدن و برآمدن . و پست گرديدن و فرو شدن . ترقص ( taraqqos ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رقصندگى . ترقط ( taraqqot ) م . ع . ترقط ثوبه : چكيد بر جامهء او خجكهاى سياه يا مانند آن . ترقع ( taraqqo ' ) م . ع . ورزيدن و فراهم آوردن . ترقق ( taraqqoq ) م . ع . تنگدل شدن . و ترقق له : مهربانى نمود بر او . ترقن ( taraqqon ) م . ع . ترقنت المراة ترقنا : خضاب كرد زن به حنايا بزعفران . و فى الحديث ثلاثة لا تقربهم الملائكة المترقن اى المتلطخ بالزعفران . ترقنج ( tarqanj ) ا . پ . آماس بيضه و فتق . ترقند ( tarqand ) و ترقنده ( tarqande ) ا . ص . پ . بيهوده و بىمعنى . و دروغ و مكر و فريب و حيله و تزوير . ترقو ( tarqov ) ا . پ . بافتهء ابريشمى سرخ رنگ . ترقوه ( tarqovat ) و ( torqovat ) ا . ع . چنبر گردن . ج . تراقى و ترائق . ترقوه ( tarqove ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - استخوان چنبر گردن . و جناغ سينه و جاهك . ترقه ( torqe ) ا . پ . طرقه كه مرغى است سياه رنگ . ترقى ( taraqqi ) م . ع . برآمدن بر نردبان . و ترقى فى العلم اى رقى فيه درجة درجة . ترقى ( taraqqi ) ا . پ . - مأخوذ