على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

1243

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

حسودا و حسادة و حسيدة . مر . حسادة . حسد ( hasad ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رشك دو سنگاش و كينه و بدخواهى و حسرت و طمع . و حسد بردن و يا داشتن و يا كردن : رشك بردن . حسد ( hosod ) ع . ج . حسود . حسد ( hossad ) ع . ج . حاسد . حسد آرا ( hasad - r ) ص . پ . بدخواه و بدانديش . حسد پيشه ( hasad - pice ) ص . پ . آنكه طبعا و يا عادتا حسود باشد . حسدة ( hasadat ) ع . ج . حاسد . حسدل ( hasdal ) ا . ع . كنه . حسدلى ( hasdaliy ) ص . ع . بىحقيقت و ناراست در دوستى و بىوفا و الجار الحسدلى الذى عنه ترعاك و قلبه يراك . حسر ( hasr ) م . ع . حسر الغصن حسرا ( از باب نصر و ضرب ) : پوست بركند از آن شاخ . و حسره : برهنه كرد او را . و حسر البعير : مانده كرد شتر را براندن . و حسر البيت : جاروب كرد خانه را . و حسرت المراة ذراعها و خمار ها حسرا ( از باب ضرب ) : برهنه كرد آن زن ذراع خود را و برداشت خمار خود را . و حسرت البعير حسرا : مانده كردم من آن شتر را . حسر ( hasar ) م . ع . حسر عليه حسرا و حسرة ( از باب سمع ) : دريغ خورد بر آن . حسرات ( hasar t ) ع . ج . حسرة . حسرة ( hasrat ) ا . ع . دريغ و پشيمانى . ج : حسرات . حسرة ( hasrat ) م . ع . حسر حسرا و حسرة . مر . حسر . حسرت ( hasrat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دريغ و افسوس و رشك و رسانه و زارى از غم و اندوه و بىصبرى و ناشكيبائى و انفعال و پشيمانى . و خواهش شديد و هوى و هوس . و حسرت و ندامت : افسوس و پشيمانى . و حسرت خوردن : افسوس خوردن . و حسرت داشتن : افسوس خوردن بر چيز غايبى و بطور شوق مايل بديدار كسى بودن و ناشكيبا بودن بر آن . حسرتا ( hasrat ) پ . كلمهء افسوس مأخوذ از تازى - يعنى دريغا . حسرت آلوده ( hasrat - lude ) ص . پ . مغلوب شدهء از اندوه و غم . حسرت‌انگيز ( hasrat - angiz ) ص . پ . مضطرب‌كننده و حيران‌كننده و آشفته كننده . حسرت‌زده ( hasrat - zade ) ص . پ . حزين و غمگين . حسرى ( hasr ) ص . ع . ناقة حسرى : ماده شتر مانده . و نيز حسرى : ج . حسير ( hasir ) . حسف ( hasf ) ا . ع . خار . و روانى ابر . و آواز بيرون آمدن مار از پوست چون خود را بخارد . و درون كشت . و جماع در ران . حسف ( hasf ) م . ع . حسف التمر حسفا ( از باب ضرب ) : پاك كرد خرما را و خرماهاى بد را از ميان آن بيرون كرد . و حسف السحاب : روان شد ابر . و حسفت الحية حسفا و حسيفا : بيرون بيرون آمد آن مار از پوست . و حسف الزرع حسفا و حسافا : درود آن كشت را . و حسف الغنم حسفا : راند آن گوسپندان را . و حسف امراته : جماع كرد با زن خود در ران وى . و حسف ( مجهولا ) : بلايه گرديد و ساقط شد . حسف ( hasaf ) م . ع . حسف على فلان حسفا ( از باب سمع ) : كينه ور شد بر فلان . و حسف الماء : برگرديد آب و متغير شد . حسفة ( hasfat ) ا . ع . ابر تنك . و قهر و خشم و كينه و خصومت . حسفل ( hasfal ) و ( hesfel ) ا . ع . كودك خرد . حسفل ( hesfel ) ا . ع . ردى از هر چيزى . حسفل ( hesafl ) ص . ع . فراخ شكم . حسقل ( hesqel ) ا . ع . بچهء خرد از هر جانورى . حسك ( hosk ) ا . ع . از اعلام است . حسك ( hasak ) ا . ع . معرب خسك كه خار سه پهلو باشد . و خارهاى سه گوشه‌اى كه از آهن و نى سازند و گرداگرد لشكر جز آن اندازند تا دشمن مجال نيابد . و كينهء سخت و دشمنى . حسك ( hasak ) م . ع . حسك على حسكا ( از باب سمع ) : خشم گرفت بر من و عداوت كرد . و حسكت الدابة : علف و يا جو خورد ستور . حسك ( hasek ) ص . ع . خشمگين و دشمن . حسكان ( hask n ) ا . ع . از اعلام است . حسكة ( hasakat ) ا . ع . كينهء سخت و دشمنى . و واحد حسك كه يك عدد خار خسك باشد . حسكة ( hasakat ) ص . ع . هو حسكة مسكة : او شجاع و دلير است . حسكك ( heskek ) ا . ع . خارپشت . حسكل ( haskal ) ا . ع . ردى از هر چيزى . حسكل ( heskel ) ا . ع . بچهء خرد از هر