الاخرة العمل الصالح . حرث ( hars ) م . ع . حرث الدابة حرثا ( از باب نصر و ضرب ) : لاغر كرد آن ستور را از بسيارى راندن . و حرث الارض حرثا و حراثة : شيار كرد زمين را براى زراعت . و حرث المال حرثا : كسب كرد و ورزيد و اندوخت آن مال را . الحديث احرث لدنياك كانك تعيش ابدا و اعمل لاخرتك كانك تموت غدا اى اعمل لدنياك . و حرث الرجل : جمع كرد آن مرد ميان چهار زن . و حرث الرجل امراته : مبالغه كرد آن مرد در گائيدن زن خود . و نيز حرث : كشت كردن . و سوزانيدن آتش و كاويدن آن . و درس كردن قرآن يق احرثوا هذا القرآن اى فتشوه و ثوروه . و فقه آموختن . و مهيا شدن براى ساختن سوفار در كمان . حرث ( hares ) ا . ع . شير بيشه . حرثة ( horsat ) ا . ع . سوفار كمان كه زه در آن باشد . و سوفار نره يعنى ما بين راس ذكر و مجراى ختان . حرج ( herj ) ا . ع . گناه . و رسنها كه براى صيد درندگان نصب كنند . و جامه‌ها كه بر طناب اندازند تا خشك شود . ج : حراج . و گوش ماهى كه براى دفع چشم زخم بدور گلو آويزند . و قلادهء سگ . ج : احراج . و آنچه بسگ شكارى دهند از صيد . و ليس عليك حرج اى حرج . حرج ( haraj ) ع . ج . حرجة ( harajat ) . حرج ( haraj ) ا . ع . جاى تنگ بسيار درخت كه ماشيه بدان رسيدن نتواند . و تنگى . و گناه . و حرام . و سختى يق لا حرج عليه . و ناقهء لاغر باريك . و ناقهء دراز بر روى زمين . و چهار چوب بسته‌اى كه گبران مردهء خود را بر وى نهند . و ناقه‌اى كه از نر دور دارند و بر آن سوار نشوند تا فربه گردد . حرج ( haraj ) م . ع . حرج صدره حرجا ( از باب سمع ) : تنك شد سينهء او . و حرج الرجل : گناه كرد آن مرد . و حرج الشيئ : حرام شد آن چيز . و حرجت العين : خيره شد چشم . و حرج فلان : حيران شد فلان و ترسيد از اقدام در كار . و حرج الغبار و غيره : فرو رفت بعضى از آن غبار و جز آن در بعضى . حرج ( haraj ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گناه و عيب . و سختى و تنگى . حرج ( harej ) ا و ص . ع . تنگ . و گناهكار . و حرام . و جاى تنگ بسيار درخت كه ماشيه بدان رسيدن نتواند . و آنكه از كارزار روى نگرداند . حرجات ( haraj t ) ع . ج . حرجة . حرجان ( herj ne ) ا خ . ع . بصيغهء تثنيه نام دو نفر از تازيان كه نام يكى حرج است و نام ديگرى غير معلوم . حرجة ( horjat ) ا . ع . دول خرد . حرجة ( harajat ) ا . ع . درختستان . و گروهى از شتران . ج : حرج و حرجات و حراج . حرجج ( horjoj ) ا . ع . حرجوج . حرجف ( harjaf ) ا . ع . باد سرد كه تند وزد . ج : حراجف . حرجل ( harjal ) ا . ع . گروهى از اسبان . حرجل ( horjol ) ا . ع . مرد دراز بالا . ج : حراجل . و شتاب‌رو . حرجلة ( harjalat ) ا . ع . گروهى از اسبان . و گروهى از ملخ . و زمين بىآميغ . و لنگى . حرجلة ( harjalat ) م . ع . دراز شدن و تمام كردن صف را در نماز و جز آن . و چپ و راست دويدن . و دويدن به نشاط و خرمى . حرجمة ( harjamat ) م . ع . حرجم الابل حرجمة : بر يكديگر افتان بازگردانيد شتران را . حرجوان ( harjov n ) ا . ع . ملخ بىبالى كه بحاصل ضرر رساند . حرجوج ( horjuj ) ا . ع . ناقهء فربه و دراز بر روى زمين و ناقهء سخت و يا لاغر باريك روشن دل . ج : حراجيج . و باد سرد و تند كه پى هم وزد . حرح ( harh ) م . ع . حرح المراة حرحا ( از باب فتح ) : زد بر فرج آن زن . حرح ( herh ) ا . ع . فرج زن . ج : احراح و حرون . حرح ( hareh ) ص . ع . رجل حرح : مرد كس دوست و مولع به كس . حرحى ( herahiy ) ص . ع . منسوب به حرح . حرد ( hard ) م . ع . حرده حردا ( از باب ضرب ) : قصد كرد آن را و بازداشت آن را . و سوراخ‌دار گردانيد . و بريد از آن پاره‌اى . حرد ( hard ) ا . ع . قصد و منع يق حرد حرده يعنى قصد كرد قصد او را . قوله تعالى وَ غَدَوْا عَلى حَرْدٍ قادِرِينَ اى على قصد او على منع . حرد ( hard ) و ( hared ) ص . ع . منفرد و تنها . و جدا . ج : حراد . حرد ( herd ) ا . ع . پاره‌اى از كوهان و رودهاى شتر . ج : حرود . حرد ( hord ) ص . ع . قطاحرد : قطاهاى شتاب‌رو . حرد ( harad ) م . ع . حرد الرجل حردا ( از باب سمع ) : گرانبار رفت آن مرد از سنگينى زره . و حرد البعير : به بيمارى حرد مبتلا گرديد آن شتر . و نيز حرد : بعضى از تارهاى زه كمان از بعضى دازتر شدن .