جاهد ( j hed ) ص . ع . آرزومند طعام و جز آن . و جهد جاهد براى مبالغه است يعنى كوشش بسيار . جاهد ( j hed ) ص . ع . - مأخوذ از تازى - ساعى و سعىكننده و كوشش نماينده و داراى جد و جهد و رنج‌بر . جاهدار ( j h - d r ) ص . پ . نگاهدارندهء مقام هركس . جاهشة ( j hecat ) ا . ع . گروه مردم . جاهض ( j hez ) ا . ع . مرد تيز و سبك . و كوهان بلند . و بلند از هر چيزى . جاهضة ( j hezat ) ا . ع . خر كرهء مادهء يك ساله . ج : جواهض . جاهك ( j hak ) ا . پ . جناغ سينه و ترقوه . جاهل ( j hel ) ا . ع . شير بيشه . جاهل ( j hel ) ص . ع . نادان . ج جهل ( johl ) و ( johol ) و ( johh l ) و جهال و جهلاء و جهلة . و هو جاهل منه يعنى او نمىداند آن را . جاهل ( j hel ) ص . پ . مأخوذ از تازى - نادان و بىعلم و بىسواد و جوان و كم تجربه . و جاهل بودن : نادان و بىعلم بودن و جوان بودن و كم تجربه بودن . جاهلى ( j heli ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نادانى و كم تجربگى . و جاهلى كردن : نادانى كردن و جوانى كردن . جاهلى ( j heliy ) ص . ع . منسوب بجاهل . جاهلية ( j heleyyat ) ا . ع . زمان قبل از اسلام كه تازيان در آن زمان جهل مىداشتند به خدا و رسول وى و شرايع دين و مانند آن . و جاهلية جهلاء : در تأكيد گويند مانند « ليلة ليلاء و داهية دهياء » . جاهليت ( j heliyat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نادانى و ناآزمودگى و جوانى . جاهنبار ( j hanb r ) ا . پ . گاهنبار . جاهى ( j hi ) ص . ع . ويران يق بيت جاه : خانهء ويران . جاهى ( j hi ) ا . ع . اتيته جاهيا يعنى علانيه و آشكار آمدم او را . جاى ( j y ) ا . ع . رنگى از رنگهاى اسب يعنى سرخى كه بسياهى مايل باشد . جأى ( ja'y ) م . ع . جاى جأيا و جأوا ( يائية واوية ) . مر . جأو . جاى ( j y ) ا . پ . مكان و خانه و مسكن و محل و جا . مر . جا . و ا خ . نام رودى . و جاى اعتراض : محل اعتراض و هنگام اعتراض . و جاى انديشه : محل تشويش از جهة توهم . و جاى با شش : محل لايق سكنا . و جاى پناه : ملجأ و پناگاه و نيز جاى امن و جائى كه كسى پيدا نباشد . و جاى براى كسى خالى كردن : احترام نمودن از آن‌كس . و جاى بر كسى تنگ كردن : سخت فشردن آن‌كس را . و جاى خوراك : طعام‌گاه و محل غذا خوردن . و جاى در ديده دادن كسى را : عشق بسيار بآنكس داشتن . و جاى در ديدهء كسى كردن : بسيار عزيز شدن نزد آن‌كس . و جاى ديگر : مقعده . و جاى سپردن : مردن . و جاى ضرور و يا جاى لازم : بيت الخلا . و جاى عذر : محل معذرت . و جاى فلان پيدا و يا خالى و يا سبز : براى كسى گويند كه غايب باشد . و جاى قرار : جاى باش . و جاى كس گرفتن : در مسكن آن‌كس نشستن . و جاى گرم داشتن و يا كردن : در جائى قرار و آرام گرفتن و بمراقبه رفتن . و جاى گريز : محل فرار . و جاى نماز : بساط گسترده‌اى كه در روى آن نماز مىخوانند . و جاى وا كردن : راه دادن . جايباش ( j y - b c ) ا . پ . خانه و سرا و منزل و محل و مكان . جائب العين ( j ebol'ayn ) ا . ع . شير بيشه . جائبه ( j ebat ) ا . ع . خبرى كه از دور رسيده باشد . ج : جوائب . و يق هل جائكم من جائبة خير يعنى آيا هست در نزد شما خبرى كه از دور رسيده باشد . و قيل اى طريقه خارقه . جائحة ( j ehat ) ا . ع . سختى كه شتران را هلاك كند . ج : جوائح . و بلا و و سختى و فتنه . جائد ( j ed ) ص . ع . باران نيكو و يا بارانى كه فوق آن بارانى نباشد . ج . جود . و نيكوكار و جوانمرد . جايداد ( j yd d ) ا . پ . ملكى كه جهة معاش لشكر مقرر شده . و سرمايه و سر چشمه . و مالى كه براى اداى وام معين شده . جايداشتن ( j y - d ctan ) ف ل . پ . ممكن بودن و واقع شدن . جائر ( j er ) ص . ع . ستمگار و جوركننده . ج : جورة و جارة و جائرون . و ميل‌كنندهء از راه حق به راه باطل . جائرات ( j er t ) ع ج . جائرة . جائرة ( j erat ) ص . ع . مؤنث جائر . ج : جائرات . جاى روب ( j y - rub ) ا . پ . جاروب . جائرون ( j eruna ) ع . ج . جائر . جائز ( j ez ) ا . ع . تشنه گذرندهء بر قوم و و بستان . و شاه تير . ج : اجوز و اجوزة و جوزان و جيزان و جوائز . و روا و روان و گذرنده . جايز ( j yez ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - روا و مشروع و حلال و ممكن و شايسته