على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1020
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
شتابان . و ترش و حريف و سوزان . و و تيز شدن : برنده شدن و برانگيخته شدن و تحريص شدن . و تند و بادوز شدن . و خشمگين و قهرآلود شدن . و تيز كردن : برنده كردن و حاد كردن و بشوق آوردن و برانگيختن و بر آغالانيدن . و تيز كردن سوزن : خفانيدن . و تيز گرديدن : خشمگين و قهرآلود گشتن . و تيز كردن دندان : طمع كردن و سخت آزمند شدن . و تيغ تيز : تيغ برندهء آبدار . تيز ( tiz ) ا . پ . ضرطه و باد صدا دارى كه از راه پائين در آيد . و تيز دادن : ضرطه دادن و بيان حقارت كردن . تيز ( teyyaz ) ا . ع . سخت الواح . تيزاب ( tiz b ) ا . پ . باصطلاح كيميا جوهر شوره و آسيد نيتريك . تيزان ( tayaz n ) م . ع . تاز تيزانا ( از باب ضرب ) : بمرد . تيز بال ( tiz - b l ) ص . پ . سريع الطيران و تند پر . تيز بصر ( tiz - basar ) ص . پ . تيزبين و تند نظر . تيز بين ( tiz - bin ) ص . پ كسى كه دور را خوب مىبيند . تيز بينائى ( tiz - bin i ) ا . پ . دوربينى وحدت بصر . تيز پا ( tiz - p ) ص . پ . سريع السير و تندرو . تيز پر ( tiz - par ) ص . پ . مرغى كه به تندى و سرعت پرواز مىكند . تيز پروازى ( tiz - parv zi ) ا . پ . سرعت طيران و عمل پرواز كردن به تندى و سرعت . تيز تاز ( tiz - t z ) ص . پ . كسى كه جلد مىدود و تند تاخت مىكند . تيزتاو ( tiz - t v ) ص . پ . تندخوى . تيزتاى ( tiz - t y ) ا . پ . دمهء تيز شمشير و برندهء آن . تيز چشم ( tiz - cacm ) ص . پ . كسى كه چشمش به خوبى و تندى مىبيند . تيز چنگ ( tiz - cang ) ص . پ . دلاور و بهادر و كسى كه چيزى را بجلدى و چابكى اخذ كند . تيز چنگى ( tiz - cangi ) ا . پ . استوارى پنجه و تندى چنگال . تيز دان ( tiz - d n ) ا . پ . نشستگاه و كون و سرين . تيز دست ( tiz - dast ) ص . پ . جلد كار و توانا و با وقوف و زورآور و قوى . تيز دستى ( tiz - dasti ) ا . پ . جلدكارى و توانائى و باوقوفى در كار . تيز دل ( tiz - del ) ص . پ . بىباك و سخت دل . تيز دم ( tiz - dam ) ص . پ . آنكه داراى نفس تند و سوزان باشد . تيز دندان ( tiz - dand n ) ص . پ . آزمند و حريص و طمعگار . تيز دولت ( tiz - davlat ) ص . پ . آنكه داراى بخت و دولت مستعجل باشد . تيز دهان ( tiz - dah n ) ص . پ . سخن آور و داراى بلاغت . تيز رفتار ( tiz - raft r ) و تيز رو ( tiz - rav ) ص . پ . سريع السير و چابك . تيز زبان ( tiz - zab n ) ص . پ . زبان آور و بليغ و فصيح . تيز شست ( tiz - cast ) ص . پ . كماندار و يا تيرانداز چابك . تيز شوق ( tiz - cavq ) ص . پ . گرم در ميل و اشتياق به چيزى . تيز شهوت ( tiz - cahvat ) ص . پ . شوخ و شهوتپرست . تيز طبع ( tiz - tab ' ) ص . پ . تندخلق و تند مزاج و تندخوى . تيز طبيعت ( tiz - tabi'at ) ص . پ . بىصبر و بىتحمل و تندخوى . تيز فهم ( tiz - fahm ) و تيز عقل ( tiz - aql ) ص . پ . آنكه به زودى چيزى را دريافت مىكند . تير قلم ( tiz - qalam ) ص . پ . جلد نويس . تيزك ( tizak ) ا و ص . پ . مصغر تيز يعنى اندكى تيز . و گياهى كه جرجير و تره تيزك نيز نامند . تيزك ( tizak ) ا . پ . آواز گستاخانهاى كه از دهن خارج شود . تيز كار ( tiz - k r ) ص . پ . چست و چابك و جلد كار . تيز كام ( tiz - k m ) ص . پ . آنكه به زودى حاصل كند مقصود كسى را . تيز كين ( tiz - kin ) ص . پ . غضبناك و كسى كه به زودى انتقام گيرد . تيز گام ( tiz - g m ) ص . پ . تندرو و اسب راهوار . تيز گرد ( tiz - gard ) ص . پ . گرد گردنده . تيز گشت ( tiz - gact ) ص . پ . آنكه به زودى مىگردد . تيز گوش ( tiz - guc ) ص . پ . آنكه اندك آوازى را مىشنود و دريافت مىكند . تيز مزاج ( tiz - mez j ) ص . پ . تندخوى . تيز مغز ( tiz - maqz ) ص . پ . تندخوى و گستاخ . تيزنا ( tiz - n ) ا . پ . محل تيزى و برندگى تيغ و شمشير و كارد و جز آن . و زانوى پاى اسب . تيز ناخن ( tiz - n xon ) ص . پ . تند چنگال و درنده و ژيان .