على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
876
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
از بن بركند موى را . تسمير ( tasmir ) م . ع . استوار كردن چيزى را . و ميخ دوز نمودن . و دامن بر زدن . و رها كردن . و زود رها كردن تير را . و تنك كردن شير را به آب . و كور كردن چشم كسى را . تسميط ( tasmit ) م . ع . خاموش شدن ( شدد للمبالغة ) و سمط غزيمه : رها كرد قرضدار خود را . و سمط الشيئ : بر فتراك آويخت آن چيز را . تسميع ( tasmi ' ) م . ع . تشييع كردن و تشهير نمودن و منتشر كردن ذكر كسى را ( و يعدى بالباء ) الحديث من فعل كذا سمع الله به اسامع خلقه يوم القيمة . و شنوانيدن آواز كسى را . و برداشتن گمنامى را از كسى . الحديث من سمع بمسلم سمع الله به . تسميل ( tasmil ) م . ع . اندك آب شدن حوض . و گل و لاى آوردن دلواز چاه . و نرمى كردن با كسى بسخن . و سمل الحوض : پاك كرد حوض را از گل و لاى . و سملت الدلو : آب اندك آورد دلو . تسميم ( tasmim ) م . ع . در اصطلاح طب سم خوردن . تسمين ( tasmin ) م . ع . فربه كردن . و چرب كردن طعام را بروغن . و خنك كردن و روغن توشه دادن . تسميه ( tasmih ) م . ع . سمه ابله تسميها : بر سر خود گذاشت شتران خود را . تسميه ( tasmih ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نامنهادگى . و بسم اللّه الرحمن الرحيم گفتن . تسنت ( tasannot ) م . ع . خواستن مرد زن كريمه را به قوت توانگرى خود و درويشى زن . تسنح ( tasannoh ) م . ع . باز كاويدن از چيزى و گرديدن . تس نفسى ( tos - nafasi ) ا . پ . هرزهگوئى . تسنم ( tasannom ) م . ع . ناگاه فرو گرفتن كسى را . و تسنم الشيئ : برآمد بر آن چيز . تسنن ( tasannon ) م . ع . متغير شدن و براهى در شدن . تسنه ( tasannoh ) م . ع . گره بستن نان و شراب و جز آن و برگرديدن و تباه شدن و سال زده شدن خرما بن و جز آن . و تنگسالى كشيدن . و سال كردن نزديك كسى . و سال سال بار نياوردن خرما بن . تسنى ( tasanni ) م . ع . برگرديدن و متغير شدن - اصله تسنن ( tasannon ) و آسانى و نرمى كردن در كار يق تسنى زيد اى تسهل فى اموره . و افسون كردن . و خشنود كردن كسى را و بر جهيدن شتر بر ناقه . و سال كردن نزديك كسى . و تنگسالى كشيدن . تسنية ( tasneyat ) م . ع . سناه تسنية : آسان كرد آن را . و نيز . تسنية : كشادن گره و مانند آن را . تسنيت ( tasnit ) م . ع . ديگافزار در ديگ كردن . تسنيخ ( tasnix ) م . ع . جستن چيزى را و خواهانى كردن . تسنيد ( tasnid ) م . ع . پوشانيدن چادر سند را به كسى . و سند الحائط : چوب را زير ديوار گذاشت ( شدد للمبالغة ) . تسنيم ( tasnim ) م . ع . سنم الكلاء البعير : بزرگ كوهان كرد گياه شتر را . و سنم الاناء : پر كرد آوند را . و سنم الشيئ : برآمد بز آن چيز . و سنم القبر : خرپشته كرد قبر را - خلاف تسطيح . تسنيم ( tasnim ) ا . ع . آبى در بهشت كه بالاى غرفهها روان است و يا چشمهاى كه بالاى اهل بهشت برآمده . تسنين ( tasnin ) م . ع . تيز و روشن و تابان كردن كارد و مانند آن . و آراستن و نيكو كردن سخن . و راست كردن نيزه را بسوى كسى . تسو ( tasu ) ا . پ . طسوج و مقدار و وزن چهار جو . و يك حصهء از بيست و چهار حصهء شباروز كه عبارت از ساعت معمول باشد و يك حصهء از بيست و چهار حصهء چوب گز خياطى و سير بقالى . تسوخ ( tasavvox ) م . ع . در گل و لاى افتادن . تسود ( tasavvod ) م . ع . نكاح كردن و متصف شدن به سيد . تسؤر ( tasa'or ) م . ع . بقيهء نبيذ را خوردن يقال تسأ را ذا شرب سؤر النبذ . تسور ( tasavvor ) م . ع . بر ديوار برآمدن . و ياره بر دست خود نهادن . تسوف ( tasavvof ) م . ع . استوار ماندن و بردبار شدن . تسوق ( tasavvoq ) م . ع . بازار جستن و خريد و فروخت كردن و خود را بازارى نمودن بخريد و فروخت . تسوك ( tasavvok ) م . ع . مسواك كردن . تسوك ( tasavvok ) ا . ع . سير ضعيف و رفتار سست . تسوم ( tasavvom ) م . ع . نشان جنگ بستن بر خود . الحديث تسوموا فان الملائكة قد تسومت . تسومة ( tasumat ) ا . ع . نعلين . تسون ( tasavvon ) ا . ع . استرخاى شكم . تسوى ( tasavvi ) م . ع . تسوت به الارض : هلاك شد در آن زمين . و تسوى الشيئ : مستوى و برابر گرديد آن چيز .