على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
874
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
تسفيع ( tasfi ' ) م . ع . سوختن آتش و باد گرم روى را و رنگ برگردانيدن آن را . تسفيل ( tasfil ) م . ع . به نشيب آوردن . تسفيه ( tasfih ) م . ع . نادان گردانيدن كسى را و نسبت نادانى بسوى كسى كردن . تسفيه ( tasfih ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نسبت به ديوانگى و نادانى . و تسفيه كردن : كسى را بديوانگى نسبت دادن . تسقط ( tasaqqot ) م . ع . سخنچينى نمودن و دروغ بر بستن و بر خطا انگيختن كسى را . و تسقط الخبر : اندك اندك گرفت خبر را . و تسقط فلانا : بر خطا و لغزش جست فلان را . تسقف ( tasaqqof ) م . ع . اسقف شدن . تسقى ( tasaqqi ) م . ع . خوردن شتران گياه حوذان تر را و فربه شدن از آن . و قبول كردن چيزى آب را . و سيراب شدن . تسقية ( tasqeyat ) م . ع . سقاه تسقية : آب داد او را ( شدد للمبالغة ) و سقاك الله و يا سقيالك گفت او را . تسقيد ( tasqid ) م . ع . لاغر گردانيدن اسب را بعد فربه كردن . تسقيع ( tasqi ' ) م . ع . رفتن يق ما ادرى اين سقع هو : نمىدانم كجا رفت . تسقيف ( tasqif ) م . ع . خانه پوشيدن . و اسقف گردانيدن كسى را يق سقف فلان ( مجهولا ) اى صير اسقفا . تسقيم ( tasqim ) م . ع . بيمار كردن . تسكاب ( task b ) م . ع . سكب سكبا و سكوبا و تسكابا . مر . سكب . تسكع ( tasakko ' ) م . ع . سرگشته گرديدن . و مدت بسيار بودن در كار باطل و تمادى نمودن در آن و بگوشهاى رفتن . تسكف ( tasakkof ) م . ع . پاشنهء در ساختن . تسكك ( tasakkok ) م . ع . زارى كردن و تضرع نمودن . تسكن ( tasakkon ) م . ع . درويش شدن يق تسكن الرجل اى تشنه بالمسكين : مانند مسكين گشت آن مرد . تسكنج ( taskanj ) ا . پ . به زبان مردم اصفهان نشكنج . تسكيت ( taskit ) م . ع . خاموش كردن . تسكير ( taskir ) م . ع . سكره تسكيرا : خبه كرد او را . و قوله تعالى إِنَّما سُكِّرَتْ أَبْصارُنا اى حبست عن النظر و حيرت او غطيت و غشيت او لحقها ما يلحق شارب المسكر . تسكين ( taskin ) م . ع . آرام دادن كسى را . و پيوسته بر خر سريع تيزرو سوار شدن . و راست كردن نيزه را به آتش . تسكين ( taskin ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سكون و عدم حركت . و آسايش و راحت و آرامى . و تسلا و دلنوازى و ملايمت . و اطمينان و آسايش خاطر . و تسكين دادن : آرام دادن و تسلى دادن و دلنوازى كردن و ملايم كردن و تسكين كردن : آرام كردن و از حالت هيجان چيزى را انداختن . تسكير بخش ( taskin - baxc ) ص . پ . آرامكننده . و نامهء تعزيت . تسكين كده ( taskin - kade ) ا . پ . آرامگاه . تسلا ( tasalla ' ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دلاسائى و خاطرنوازى . و آسايش و اطمينان و خشنودى و شادكامى . تسلب ( tasallob ) م . ع . جامهء سوك پوشيدن زن بر شوى و مانند آن . تسلج ( tasalloj ) م . ع . تسلج الشراب : دوام كرد بر خوردن شراب و بسيار خورد . تسلح ( tasalloh ) م . ع . تسلح الرجل : سلاح پوشيد مرد . تسلخ ( tasallox ) م . ع . خراشيده شدن پوست از بيمارى و جز آن . تسلسل ( tasalsol ) م . ع . تسلسل الماء : درهم پيوسته روان شد آب . و نيز تسلسل : در پهنا پديد آمدن برق و سحاب . و تنگ شدن جامه از استعمال يقال تسلسل الثوت اذا لبس حتى رق . تسلسل ( tasalsol ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اتصال و پيوستگى بهم مانند زنجير . و زنجير بندى و توالى و انتظام . و هر امرى كه وجود آن موقوف بوجود ديگرى باشد . تسلط ( tasallot ) م . ع . بر گماشته شدن . و غالب گشتن و چيره شدن يق سلطه الله عليهم فتسلط : چيره كرد و غالب نمود خداى او را بر ايشان پس چيره شد . تسلط ( tasallot ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - غلبه و چيرگى و دستيافتگى . و استقلال و تصرف با قدرت و حكومت مستقل . تسلطن ( tasalton ) م . ع . سلطان شدن . تسلع ( tasallo ' ) م . ع . شكافته شدن پاشنه و جز آن . تسلف ( tasallof ) م . ع . وام گرفتن و بها پيش گرفتن . تسلق ( tasalloq ) م . ع . بىآرامى و اضطراب كردن از درد و اندوه يق تسلق على فراشه اى قلق هما او وجعا . و تسلق الجدار : بر آمد بر ديوار . تسلل ( tasallol ) م . ع . پنهان بيرون آمدن از ميان چيزى و يا عام است . تسلم ( taslam ) ع . كلمهايست كه هميشه مضاف ذى واقع مىشود و معنى آن بسلامت مىباشد يق اذهب بذى تسلم و اذهبا بذى تسلمان و اذهبو بذى تسلمون يعنى برو و برويد بسلامت . و لابذى تسلم ما كان كذا و كذا و در مثنى لا