على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
758
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
جراحتى كه بر پى پا وارد آمده باشد . و پى بريده . پيزر ( pizar ) ا . پ . يك نوع بيمارى . و دستفروش و خردهفروش . پيزن ( pay - zan ) ا . پ . كسى كه پى مىكند ستور را . پيزنى ( pay - zani ) ا . پ . بريدن پى ستور . پيزى ( pizi ) ا . پ . مقعده و نشستگاه . پيس ( peys ) ا . پ . برص كه بيمارى است در پوست انسانى و يك نوع خرمابنى جنگلى كه خرماى ابو جهل گويند و از ليف آن ريسمان سازند و در بلوچستان فراوان است . و مردم خسيس و رذل . و سفيد - نقيض سياه . پيساندام ( peys - and m ) ص . پ . ابرص . و برصدار . پىسپار ( pay - sep r ) ا و ص . پ . رونده و مسافر . و لگدكوب و پايمال . پىسپر ( pay - separ ) ا و ص . پ . لگدكوب و پايمال . و رونده و مسافر . پىسپردن ( pay - separdan ) ف م . پ . لگدكوب كردن و پايمال نمودن . پيست ( peyst ) ص . پ . ابرص و كسى كه مبتلا به بيمارى پيس و برص بود . پيستان ( pist n ) ا . پ . زمان گذشته و و هر چيزى كه گذشته باشد . پيسره ( paysare ) ا خ . پ . دهى در نزديكى كلات . پىسفيد ( pay - safeyd ) ص . پ . بدبخت و بىطالع و شوم و نامبارك . پيسكى ( piski ) ا . پ . مردم جوان . پيسگى ( peysagi ) ا . پ . اختلاط رنگها . و ابلقى و برص . پيسودن ( peysudan ) ف م . پ . ميل نمودن و آرزو كردن و رغبت كردن و مشتاق بودن . پيسوز ( pisovz ) ا . پ . پيهسوز و يك قسم چراغى . پيسه ( payse ) ا . پ . وزنى كه با آن پولهاى مسين را مىسنجند . و پول مسين و هر قسم پولى . پيسه ( peyse ) ا ص . پ . رنگ سفيد و سياه آميخته بهم . و ابلق . و هر رنگى با رنگى ديگر آميخته . و زاغ . و كلاغ و زاغى . پيسى ( peysi ) ا . پ . برص و پيس . پيش ( peyc ) ا . و م ف . پ . قبل و سابق . و روبرو . و حضور . و در جلو . و گذشته و ماضى . و مستقبل و آينده . و پيشتر . و دور تر . و مقدمه . و نمونه و دستور . و رئيس و مقتدا و سردار و سالار . و ضمه . و شاخهء خرمابن و خرمابن كوتاه . و عاقل و دانا و خردمند و پيش آتش و پس دريا كنايه از روزگار و بخت . و پيش از آن : قبل از آن . و پيش از آنكه : قبل از آنكه . و پيش ازين : قبل ازين . و پيش آمدن جلو آمدن و نزديك آمدن . و اتفاق افتادن . و دوچار شدن . و واقع شدن . و پيش آوردن : نزديك آوردن و جلو آوردن . و پيش افتادن : جلو افتادن و ترقى كردن و پيش پاى زمان : كمى قبل ازين زمان و انگشت پاى . و پيش پا شدن : در جلو بودن و جلو رفتن و مقدم شدن و پيش رفتن جلو رفتن و سبقت گرفتن و ترقى كردن . و اسب پيشرو : اسب پيش آهنگ كه در رفتار بر همه سبقت گيرد . و پيش شدن : بالا شدن و تفوق گرفتن . و پيش شمردن : سبقت گرفتن و قبل از وقت شمردن . و پيش فرستادن : از جلو فرستادن . و پيش قاضى : نزد قاضى و در حضور قاضى . و پيش كردن : مقدم نمودن . و مقدمه نوشتن . و بستن در . و پيش كشيدن : بسوى خود آوردن و جذب كردن . و پيش گرفتن : آموختن و درس خواندن و ترقى كردن در علم و عمل هر چيز . و نمودن و ظاهر ساختن . و اراده كردن . و از پيش بردن : بجا آوردن و عمل كردن . و از پيش رفتن : از جلو رفتن و ترقى كردن . و در پيش سخن كسى افتادن : قطع كردن سخن وى را . و پيش و پس : قبل و بعد و جلو و عقب . و پيش و پس كار : مآل كار و عاقبت آن . و در پيش شدن : اقدام كردن و مقدم شدن . و در پيش او : در حضور او و نزد او . پيشاب ( peyc b ) ا . پ . بول و شاش . و كميز . پيشاپيش ( peyc - peyc ) ص و م ف . پ . مساوى و برابر . و متوازى . و سربسر . و روبرو . و در حضور و جلو . و پيشاپيش رفتن : جلو رفتن . و پيشاپيش گرفتن : تقدم گرفتن و جلو افتادن . پيشادست ( peyc - dast ) ا . پ . اجرت پيشى . و پيشدستى . و نقد مقابل نسيه . پيشار ( peyc r ) ا . پ . بول و پيشاب ويژه قارورهاى كه نزد طبيب برند . پيشاران ( peyc r n ) ا . پ . نسخهء طبيب . پيشاره ( peyc re ) ا . پ . نوعى از حلوا كه از آرد و عسل و روغن سازند و بتازى شفارج گويند . پيش افتاد ( peyc - oft d ) ا . پ . پيش آهنگ . و سرگذشت . و اتفاق و حادثه و سانحه . پيش امام ( peyc - em m ) ا . پ . پيش نماز و كسى كه در جلو ايستاده نماز گزارد و سايرين بوى اقتدا كنند . پيشآمد ( peyc - mad ) ا . پ . اقبال و يا ادبار در هر كارى . و سرافرازى . و سود و منفعت و درآمد . و اتفاق و حادثه .