على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

608

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

عدس كه در داروهاى چشم به كار برند . بشن ( bacn ) ا . پ . قد و بالا و بدن و تن . و سر و بن و اطراف هر چيزى . بشنة ( becnat ) ا . ع . يك قسم از ارزن . بشنج ( bacanj ) ا . پ . تابش و طراوت رخسار . و آبرو . بشنج ( becanj ) ا . پ . كلف و خشكى كه بر روى آدمى افتد . بشنجه ( becanje ) ا . پ . افزارى كه جولاهگان بدان آهار برتانه مالند و آن دستهء گياهى است مانند جاروب برهم بسته . و آهارى كه بر تانه مالند . بشنجيدن ( becanjidan ) ف م . پ . پاشيدن . بشنزه ( bacanze ) ا . پ . مر . بشنژه . بشنژه ( bocanjoh ) ا . پ . چنگالى كه از آرد كنجد و خرما و يا از نان گرم و روغن و دوشاب و يا از نان تنك و روغن و خرما سازند . بشنگ ( beceng ) ا . پ . افزارى مر بنايان را كه سرش مانند كلنگ دراز است و بدان ديوار را سوراخ كنند . و كلنگ . و اسكنه . و تيشهء بنائى و نجارى . بشنيز ( bacniz ) و بشنيزه ( bacnize ) . ا . پ . بومادران . بشنين ( bocnin ) ا . ع . گلى در مصر مانند نيلوفر پيوسته در آب و تخم آن سفيد و معطر كه بپارسى بيارون گويند . بشوتن ( bacutan ) ص . پ . بد اصل . بشوتن ( becutan ) و ( bacutan ) ا . پ . بوزينه . و ا خ . نام پسر گشتاسب و برادر اسفنديار . بشودن ( bocudan ) ف م . پ . شستن . و ف ل . بدخلق بودن و بدطبيعت بودن . بشور ( bocur ) م . ع . بشر بشرا و بشورا . مر . بشر ( bacr ) . و بشر بشارة و بشورا . مر . بشارة . بشورنتن ( bacurentan ) ف م . پ . بلغت زند پرستيدن و عبادت كردن . بشوريدن ( becovridan ) ف م . پ . نفرين نمودن و دعاى بد كردن . و ف ل . شوريدن و در غضب شدن . و برانگيخن . بشوش ( becuc ) ا . پ . فريب‌دهندهء در تجارت و سوداگرى . بشول ( becul ) و ( bocul ) ص . پ . تيز دست و كارآزموده و چست و چالاك . و با هوش . وا . هنگامه و غوغا . بشولانيدن ( bocovl nidan ) ف م . پ . برانگيزانيدن . و حركت دادن . و متحرك ساختن و جنبانيدن . بشولش ( becovlec ) ا . پ . تشويش و پريشانى . و كردار و عمل . و اجرا . و پرداخت . و علم و دانش و بينش . بشوليدن ( becovlidan ) و ( bacovlidan ) و ( bocovlidan ) ف م . پ . حركت دادن و جنبانيدن . و ديدن و نگريستن . و آميختن و مخلوط كردن . و شوريده كردن و برهم زدن و پريشان نمودن . و پاشيدن و افشاندن . و اجرا كردن . و كارسازى نمودن . و ف ل . جنبيدن . و نشستن از ماندگى و متحير نشستن . بشوليده ( becovlide ) ص . پ . ديده و دانسته . و كارسازى كرده . و كارآزموده و دانا . و آشفته و پريشان . و برهمزده و بشوريده . بشوليون ( beculiun ) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - اسفرزه و بزرقطونا . بشويكهء ابراهيم ( bacovaykeye ) ( ebr him ) ا . پ . نوعى از خار كه در زمينهاى درشت و سنگستان رويد . بشيج ( bacij ) ص . پ . مساوى و برابر و يكسان . وا . مرگ و موت . و انهدام و تباهى . بشير ( bacir ) ص . ع . مژده‌آور . و خوب روى . وا . خ . از اعلام است . و نام اقليمى باندلس . و نام بيست و شش صحابى و جماعتى از محدثان . بشير ( bacir ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بشارت‌دهنده و مژده‌آورنده . و كسى كه خبر خوش آورد . بر خلاف نذير كه خبر بد مىآورد . بشير ( bocayr ) ا . خ . ع . از اعلام است . بشيرة ( bacirat ) ص . ع . مؤنث بشير يق امراة بشيرة : زن خوبروى . و ناقة بشيرة : ماده شتر خوبروى . بشيز ( baciz ) ا . پ . مطهره . و ظرف آبى كه از چرم ساخته باشند . بشيش ( bacic ) ا . ع . روى . و آنچه متعلق بملك يد باشد يق اخرجت له بشيشى . بشيشة ( bacicat ) ا . ع . آنچه متعلق بملك يد باشد يق اخرجت له بشيشتى . بشيع ( baci ' ) ص . ع . بدبو . بشيك ( baceyk ) ص . پ . مخصوص و خاص . بشيل ( bacyal ) ا خ . پ . مترجم يونانى كه در دربار هرون الرشيد بود . بشيمه ( bacime ) ا . پ . پوست دباغى نشده . بشين ( becin ) ا . پ . ذات خواه ذات واجب و يا ذات ممكن . و ا خ . نام پسر كيقباد كه كى بشين نيز گويند . و نام بشين : نام ذات خداوند عالم جل شأنه . بشيون ( bacyun ) ص . پ . فربه و سمين . بصاء ( bes ' ) م . ع . بصاه بصاء ( از باب نصر ) : خايه كشيد آن را . بصابص ( bos bes ) ص . ع . كميت بصابص : كميتى كه سرخى وى بر سپيدى