ابو القاسم سلطانى
469
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
" كلمب مقدار خوراك 50 / 0 گرم تا 4 گرم ، تنتور تا 15 گرم منضم به شراب عمل هاضمه را تحريك نموده درد معدى حاصل از ضعف عمل هضم را آرام ساخته حالت تهوع و قى را بر طرف سازد به همينطور اعمال معدى را بقاعده مىكند . . . بهترين آن است كه در علتهاى معدى و معوى كلمب را ضم با كربنات دوشو يا منيزى يا ريوند يا بيسموت يا بىكربنات دوسود نموده بدهند ( امين الاطباء : 2 * ) . قسمت مورد استفاده : ريشه گياه است كه بهصورت قطعات استوانهاى شكل يا به شكل قرص عرضه مىشود . سطح قطعات ناصاف به رنگ قهوهاى و داخل به رنگ زرد و طعم آن بسيار تلخ و بوى آن تهوعآور است . تركيبات شيميائى ريشه : 1 - آلكالوئيدهاى Isoquinoline مشابه آلكالوئيدهاى موجود در بريريس و ولگاريس : شامل سه آلكالوئيد زردرنگ كلوم بامين [ C 20 H 22 N 4 ] Columbamine * پالماتين Palmatine و جاتروريزين Jatrorrhizine ( جاتئوريزين Jateorhizine ) . دو آلكالوئيد اولى پائينآورنده فشار خون و محرك رحم و جات روريزين داراى اثرات سداتيو و ضد قارچ مىباشد . 2 - سه ماده موثر و بسيار تلخ با نامهاى كلومبين Columbine يا C 20 H 22 O 6 ( Calumbine ) ، چاسمانتين Chasmantine و پالمادين Palmarine . 3 - مواد ديگر : Kryptogenine , Diosgenine ، مواد پكتيكى ، آميدون ، Calumbic acid و به مقدار 15 / 1 - 07 / 0 گرم درصد اسانس كه سهم اعظم آن را تيمول تشكيل مىدهد . خواص درمانى : مقوى تلخ ، مقوى معده ، آسانكننده عمل هضم ، اشتهاآور ، مسكن درد معده ، كاهشدهنده فشار خون ، ضد انگل و تببر . موارد مصرف درمانى : در افريقا براى درمان اسهال و در هند به عنوان تببر و ضد انگل مصرف مىشود . از ريشه گياه در موارد عدم اشتها ، نارسائى اعمال هضم ، كمخونى ، دوران نقاهت ، اسهال ، استفراغهاى با منشاء عصبى ، تب نوبه ، نارسائى صفراوى ، عوارض ناشى از اسكوربوت استفاده به عمل مىآيد . از آنجا كه عمل معده را تقويت مىنمايد در مواردى كه مىخواهند املاح آهن و گنهگنه را تجويز نمايند كلمبو را با آنها تواما مىدهند به ويژه اينكه كلمبو فاقد تانن مىباشد و با املاح آهن ناسازگارى ندارد .