ابو القاسم سلطانى

380

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

در طب عوام از طريق خوراكى به عنوان مدر ، مسهل و تصفيه‌كننده خون و در استعمال خارج به عنوان التيام‌دهنده مصرف مىشود . از جنس Hydrocotyle گونه Sibthorpioides مترادف با H . rotundifolia Rox با اسامى سنسكريتى Mandukaparni و هندى Khulkhuri در هند براى درمان بيمارىهاى ريوى ، گوارشى ، ناراحتىهاى جلدى و رماتيسم و همچنين از گونه H . asiatica L . كه مترادف Centella asiatica ( L . ) Urban است استفاده درمانى به عمل مىآيد . توصيف گياه اخير و موارد مصرف آن جداگانه در جلد دوم ذيل كد 1357 آمده است . Code - 2737 تالماخانا Hygrophila spinosa T . And . گياهى است يك ساله ، خاردار به ارتفاع تا 60 سانتيمتر ، ساقه قرمزرنگ از خانواده Acantaceae ، برگ‌ها متقابل ، دراز و كشيده و نوك‌تيز ، گل‌ها به رنگ آبى روشن ، دانه كوچك و پهن به رنگ قرمز تيره . گياه در سرتاسر هند و بنگال شرقى رويش دارد . قسمت قابل مصرف : ريشه و اندام‌هاى هوائى گياه است كه هنگام گل‌دار بودن جمع‌آورى مىنمايند . ريشه تلخ ، معطر و مقوى است . تركيبات شيميائى : موسيلاژ ، روغن ثابت ، اسانس و يك آلكالوئيد . موارد مصرف : از دانه و ريشه در ناتوانى جنسى استفاده مىشود . گياه كامل و خاكستر آن مدر قوى است و در آب آوردن يا خيز عمومى انساج مورد مصرف درمانى دارد . از برگ‌ها و دانه در يرقان استفاده مىشود . گياه را به هندى و اردو " تالماخانا " مىنامند . Code - 2738 درخت كوپال امريكا Hymenaea courbaril L . درختى است از خانواده لگومينوز Leguminosae كه در امريكا و برزيل مىرويد . از تنه و شاخه و حتى ميوه آن نوعى رزين تهيه مىشود كه به كوپال معروف است . رزين‌كوپال از گياهان متعددى بدست مىآيد . مهمترين انواع كوپال و گياهان مولد آن به شرح زير است : الف : كوپال جنوب امريكا South American copal كه از درختى با نام علمى آمده در فوق كه محل رويش آن امريكاى جنوبى و برزيل است بدست مىآيد و نرم‌ترين كوپال است .