ابو القاسم سلطانى
243
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
برگ گياه به برگ شقايق نعمانى ولى با دندانههاى درازتر و ريشه آن گرد و شيرين است . خوردن حدود 5 گرم از ريشه آن با شراب در نفخ رحم موثر است گونه ديگرى [ گياه قبلى كد 2540 ] از گياه به همين نام [ غارانيون ] وجود دارد كه شاخههاى آن نازك غبارآلود . . . [ شرح در كد 2540 آمده است ] ( 1 * ) . ابن بيطار گويد در ثغر اسكندريه به " يمان " و يمين معروف است ( 2 * ) همو در تفسير كتاب دياسقوريدوس مىنويسد گياهشناسان اندلس اين را نوعى رقه دانسته و " التّمار " و " الجابره " ناميدهاند و عيسى بك ( همان جا ) نام علمى آن را همان ذكر نموده كه در صدر آمده است ( 3 * ) . ناظم الاطباء مىنويسد ژرانيوم ، ابره الراعى ، شمعدانى . ژرانيوم مشتق از ژرانوس يونانى مىباشد كه به معنى راعى ( درنا ) است و چون تخم اين گياه مركب از 5 كپسول است كه هريك از آنها منتهى مىشود به يك خط الرأس لهذا آن را تشبيه به منقار درنا كرده ژرانيوم ناميدهاند و اهالى فرانسه آن را منقار درنا [ Bec de grue ] ناميدهاند " ( 4 * ) . قسمت قابل مصرف : گياه كامل تركيبات شيميائى : تانن ، رزين ، ژرانىئين Geraniine ، اكسالات اسيد ، گاليك اسيد ، قند و نشاسته . خواص درمانى : قابض و مدر موارد مصرف درمانى : مانند گياه قبلى است . در سوريه از گياه براى تسكين درد چشم ، حلق ، دندان ، رماتيسم ، شستشوى زخم و در موارد افزايش خون قاعدگى ، لكوره و اسهال استفاده به عمل مىآيد . ( 1 * ) - دياسقوريدوس م - 2 ص 292 ( 2 * ) - تت جامع المفردات الادويه و الاغذيه ، ج 3 ص 148 ( 3 * ) - تفسير كتاب دياسقوريدوس ، تفسير المقاله الثالثه ، ص 251 ش 111 ( 4 * ) - پزشكىنامه ص 885 Code - 2545 مريمى آبى Geum rivale L . گياهى است پايا ، سبزرنگ ، ساقه افراشته به ارتفاع 20 تا 60 سانتيمتر ، كمشاخه ، برگ شانهاى عميق ، مركب از سه قطعه بزرگ و قطعات كوچك در قاعده ، كركدار ، گل برگشته به طرف پائين ، زيبا ، زرد متمايل