( 1 * ) - نقل از پزشكىنامه ، جلد اول ص 88 Code - 2474 جثجاث Francoeuria undulate ( L . ) Lack . گياهى است پايا ، پوشيده از كرك‌هاى سفيدرنگ ، به ارتفاع حدود 50 سانتيمتر از خانواده Compositae ، ساقه متعدد ، بسيار منشعب ، شاخه‌ها فراهم و پوشيده از كرك ، پايه ساقه چوبى ، برگ‌هاى ساقه چمچمه‌اى ، نوك‌تيز ، حاشيه كنگره‌اى ، لبه‌دار ، كركدار ، برگ‌هاى شاخه‌ها و شاخه‌هاى فرعى به رنگ سبز متمايل به سفيد يا خاكسترى ، فلسى شكل ، موجدار و دندانه‌دار . گل‌ريز و به رنگ زرد گلچه‌هاى زبانه‌اى كوتاهتر از گلچه‌هاى لوله‌اى ميانى . پراكندگى گياه در ايران : قزوين ، كلاك ( بين تهران و كرج ) ، اصفهان ، قم ، كاشان ، اهواز ، تربت حيدريه ، پرسپوليس ، آباده ، بين زرند و رفسنجان ، حاجىآباد و بندرعباس . تاريخچه و خواص درمانى از نظر پزشكان سنتى : در كتب قديم شكل ظاهرى گياه چنين توصيف شده است : گياهى است شبيه به قيصوم ، شبح و درمنه تركى ولى كوچكتر و خوشبوتر و در سواحل مصر بطور خودرو مشاهده مىشود و شتر از آن مىخورد . شاخه‌ها باريك و بسيار منشعب . گل به گل اقحوان شباهت دارد ولى ريزتر و در اطراف شاخه‌ها قرار دارد و رنگ آن به رنگ " گلرنگ " و زردرنگ است و تخم آن پهن و از عدس كوچكتر و تلخ‌مزه است . طبيعت آن گرم و خوشايند ( ابن بيطار ) در دوم گرم و خشك ( انطاكى و عقيلى خراسانى ) است . ضد نفخ ، گشاينده مجارى ، قاطع عرق ، گرم‌كننده احشاء ، قاعده‌آور و مسكن قولنج است . نوشيدن جوشانده حدود 10 گرم آن ، در نفخ ، قولنج ناشى از نفخ موثر و بخور آن براى خارج كردن بچه‌دان ( Amnion ) سودمند است . براى جلوگيرى از سردرد ناشى از مصرف آن به عنوان مصلح از هليله كابلى استفاده مىنمايند . مشابه آن از نظر خواص درمانى برنجاسف است ( 1 * ) . گياه در كليه كتب سنتى ذيل عنوان جثجاث آمده است در تحفه اين واژه جثباب آمده كه اشتباه چاپى است . در ليبى براى رفع سردرد له شده برگ‌ها را بر روى سر مىمالند . ( 1 * ) - ترجمه و تلخيص از صيدنه عپ 131 ، صيدنه ترجمه فارسى ش 219 ، جامع مفردات ج 1 ص 159 ، تذكره ص 104 ، تحفه حكيم مومن 70 ، مخزن 190