ابو القاسم سلطانى

48

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

توجه : مصرف تحت نظر پزشك Code - 1138 گل شراب Calycanthus floridus L . گل شراب درختچه‌اى است بسيار زيبا از خانواده Calycanthaceae كه بومى امريكاى شمالى مىباشد و به‌عنوان گل زينتى در نواحى مختلف از جمله ايران پرورش مىيابد و به مناسبت بوى گل آن به شراب ، گل شراب ناميده شده است . نام علمى گياه از دو واژه يونانى Kalyx به معنى كاسه و Anthos به معنى گل مشتق شده چه كاسبرگ‌ها به گلبرگ شباهت دارند . در اعضاى اين گياه اسيد سيانيدريك وجود دارد . چوب گياه عطر مطبوعى دارد و از پوست آن به‌عنوان تب‌بر استفاده مىكنند . Code - 1140 كاكورى Calycopteris floribunda Lam درختچه‌اى است از خانواده Combretaceae كه بومى هند مىباشد به سانسكريت آن را Svetadhataki و به هندى Kakoray ناميده مىشود . برگ‌هاى نازك آن داراى اثر ضد كرم شبيه به سانتونين مىباشد . تمامى گياه به‌عنوان تسكين‌دهنده درد دندان ، درد گوش و سردرد و التيام‌دهنده زخم مصرف سنتى دارد . Code - 1141 دار شيشعان Calycoctom spinosa Link . , Syn : Spartium spinosum L . در كتب قديم شكل ظاهرى گياه دار شيشعان چنين توصيف شده است : بوته‌اى است چوبى شبيه به درختچه رتم ولى كوچكتر به‌طورىكه بلندى آن از 5 / 1 ذرع تجاوز نمىكند با خارهاى بسيار ، داراى چوبى متراكم و سنگين ، حاشيه بيرونى آن خاكسترى مايل به سياه است . خوش‌بو ، كمى تند و قابض ، هنگام جداسازى غشائى اليافى ديده مىشود . هنگامى كه اين غشاء جدا مىشود چوبى متراكم ، قرمز ، بنفش رنگ و از دارچين پررنگتر ظاهر مىشود كه به سمت داخل كم‌رنگ مىشود و به سياهى مىگرايد ، گل آن زرد و خوش‌بو ، تند و تلخ و برگ آن ريز مىباشد . ديوسكوريد آن را آسپالاتوس Aspalathos 1 * ناميده و مىنويسد آن را Erysis kepton 2 * ، Sphagnon 3 * ، Phasganon 4 * و به سريانى Diaxylon 5 * و به فارسى دار شيشعان مىنامند . گياه در Rhodus , Nisyros , Istros و سوريه رويش دارد .