ابو القاسم سلطانى
254
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
موارد مصرف ديگر : اسانس پوست ليموترش در صنايع تهيه مواد آرايشى ، ليموناد ، نوشابههاى غير الكلى به كار مىرود . ( 1 * ) - منهاج : منهاج الدكان فى الطب تاليف ابو المنى ، ابو نصر حفاظ مشهور به كوهين عطار اسرائيلى هارونى به سال 658 در قاهره ( 2 * ) - اختيارات بديعى ص 400 ( 3 * ) - اصل حصف ، زردزخم بيمارى التهابى و ميكربى پوست همراه با پوستولهاى مجزا شده مرضى است شايع نزديك به اكزما كه از اثر اسباب عمومى اورام جلديه غالبا بدون اختلالى در صحت ظاهر شده . . . مكانش صورت و رخسار و لب بالائى و زنخدان و جلد مودار و به ندرت اطراف و تنه بوده . . . ( مطلع الطب - 82 ) زردزخم يا قوباى اصفر ، فرانسوى Impetigo انگليسى Impetigo ( 4 * ) - اصل : حميات صفراويه ( 5 * ) - اصل : حميات دايره ( 6 * ) - اصل : بهق سياه ، Lentigo ، ككمك ( 7 * ) - تلخيص و ترجمه از جامع مفردات ابن بيطار ج 4 ص 118 ، تذكره داود انطاكى 285 ، تلخيص از تحفه 236 ، مخزن 517 ( 8 * ) - فروغ ناصرى ، كتاب خطى Code - 1572 ليمو ( شيرين ) Citrus limonum Riss , var Dulcis درختى است هميشه سبز از خانواده Rutaceae كه واريتهاى از درخت ليموترش مىباشد ميوه آن از ليموترش درشتتر ، پوست آن نازك ، صاف ، زرد كمرنگ و طعم آن شيرين مىباشد . اين درختچه بومى كوههاى هيماليا و Nilghiri مىباشد و امروزه در ساير نقاط از جمله شمال و جنوب ايران پرورش داده مىشود . به هندى آن را Nithanebu مىنامند . ابو ريحان بيرونى ذيل " ليمو " مىنويسد آن را از قصدار 1 * مىآورند شبيه نارنج ولى سنگينتر ، نرم ، صاف و بدون برجستگى مىباشد . ابن بيطار ، داود انطاكى ، حكيم مومن و عقيلى خراسانى آن را با ليموترش در يك موضع و تحت عنوان " ليمو " آورده و خواص و موارد مصرف هر دو را يكسان دانستهاند با اين تفاوت كه اثر ليموشيرين ضعيفتر ولى مضر سرفه و اعصاب نمىباشد 2 * . با توجه به يكسان و مشابه بودن موارد مصرف درمانى از ذكر مجدد خوددارى به مبحث قبل ( ليموترش كد 1569 ) مراجعه شود . برگ نارنج ، پرتقال و ليمو محرك ، مقوى و دمكرده آنها در ضعف معده و صرع موثر مىباشد 3 * .