ابو القاسم سلطانى

340

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

Achillea milefolium يا ريزوم‌ثيل و در سوزش به هنگام دفع ادرار با كاكل ذرت و ختمى ، و در تمام مواردى كه تحريك عمل كليه‌ها و غده‌هاى مولد عرق لازم مىشود نظير گريپ ، تب ، خيز عمومى انساج ، رماتيسم مفصلى ، برونشيت مزمن مخلوط زير توصيه مىشود . برگ بوكو 20 گرم ، برگ شمشاد 20 گرم ، گل اسپيره Spiraea ulmaria ، 10 گرم ، گل خمان يا آقطى كبير 10 گرم ، برگ توس ياغان 10 گرم ، گياه دم اسب 10 گرم ، پوست بيد 10 گرم . يك قاشق مرباخورى از مخلوط فوق را در يك فنجان آب جوش مدت 15 دقيقه دم كرده روزى سه فنجان مصرف مىنمايند . اشكال داروئى و مقدار خوراك : 1 - گرد بوكو 1 تا 5 / 1 گرم در روز 2 - دم‌كرده يك تا دو قاشق مرباخورى در يك ليوان آب جوش به مدت 15 دقيقه سه بار در روز بين غذاها 3 - تنطور 20 درصد 2 تا 4 گرم سه بار در روز 4 - عصاره روان تهيه‌شده با الكل 22 درجه 5 - شربت 30 تا 60 گرم در روز گياه در كشورهاى عربى به اسامى بوكو ، باروسمه ، بوشو ، باروزمه ، بارصوته ، المسنته ناميده مىشود . Code - 869 شجرهء الزبده Bassia butyracea Roxb درختى است هندى از خانواده Sapotacae كه در محل رويش ، از پوست و برگ آن در رماتيسم استفاده مىشود . از دانه اين درخت روغنى استخراج مىشود كه به انگليسى Butter of ghee و به فرانسوى Beurre de ghee ناميده مىشود و بوميان آن را به مصرف تغذيه مىرسانند هم‌چنين در سوختگيها و جرب از آن استفاده مىشود . Code - 870 مهوا Bassia latifolia Roxb مهوا Mahua نام هندى درختى است از خانواده Sapotaceae كه به سانسكريت آن را Vanaprasta مىناميده‌اند كه Vana در سانسكريت به معنى زمين جنگلى مىباشد و در جنگل‌هاى شرق هند و پاكستان در ارتفاعات كمتر از 1200 متر به صورت وحشى ديده مىشود . برگ‌ها به درازاى 12 تا 25 سانتيمتر ، گوشت‌دار و چرمى و نوك آن منقوط ، گل‌ها كوچك ، گوشت‌دار ، سفيد تيره‌رنگ ، كركدار و ميوه‌ها به درازاى 5 / 2 تا 5 سانتيمتر ، ضخيم ، سبزرنگ با دانه‌هاى قهوه‌اى درخشان . قسمت مورد استفاده درمانى پوست ، برگ ، گل و دانه گياه مىباشد .