مصطفى النوراني الاردبيلي

52

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

ضمادش نافع نقرس و خوراك تخم شاه‌پسند دافع ضرر گزيدگى حشرات مىباشد . مقدار خوراك آن دو درم است ولى مضر اعصاب مىباشد و مصلحش ميخك يا سنبل الطيب است ، مضر كليه است ، مصلحش كتيرا و بدلش فوة الصبغ ( روناس ) است . « 1 » مزاج : در اوّل گرم و تر و در دوّم خشك است . زخم را به هم آورد ، ورم بلغمى را نرم كند ، آب‌پزش مو را سياه كند ، آب‌پز شاخه‌اش بول و حيض را راه اندازد ، بچه را بيرون آرد . اگر خود را به آن شويند خارش عورت را تسكين دهد . « 2 » طبيعت رعى الحمام ( ديومشنگ ) : گرم و خشك در درجه اول ، خشك كننده است و نافع لقوه مىباشد . « 3 » DR . H . LECLERC از عصاره آبى اين گياه ، اثرات مفيدى در معالجه برخى اشكال خفيف دردهاى عصبى ، مربوط به عصب ترى ژومو به دست آورد . در استعمال خارج ، سابقا جوشانده آن به‌صورت غرغره براى رفع درد گلو و ورم مخاط دهان به كار مىرفت و يا آنكه به‌صورت كمپرس بر روى درد اولسرها ، ضرب‌خوردگيها ، بريدگيها و نظاير آنها اثر داده مىشد . در برخى نواحى ، برگهاى آن را در سركه جوشانده سپس بر روى محل دردناك در ذات الجنب قرار مىداده‌اند .

--> ( 1 ) - محيط اعظم ، ج 2 ، ص 61 ؛ تحفه حكيم ، ص 253 و 127 ؛ قرابادين كبير ، ص 221 . ( 2 ) - قانون در طب ، ج 2 ، ص 303 . ( 3 ) - الابنيه ، ص 168 .