مىكنند و در آن تندى و تيزى مىباشد . « 3 » مزاج : مزاج آن در درجه اول گرم و خشك است و ابن تلميذ آن را معتدل و لطيف دانسته است ، ولى برگ و شاخه آن در درجه سوم گرم و خشك است . خواص : انواع آن مفتح ، مقوى جگر و ريه ، جلا دهنده و نرم كننده جهاز تنفسى است . نيز نافع درد سينه ، سرفه ، معده و امراض جگر ، كليه ، مثانه و زخم شش مىباشد . با شير شتر نافع استسقاء و با شير گوسفند نافع سرفه ، بهتر از روغن فاوندى است و استعمال آن با آب گرم به مقدار يك اوقيه هر روز به مدت يك ماه نافع تنگى نفس مىباشد . سرمه كشيدن با آن جهت قوه بينايى و سفيدى چشم مفيد است . مقدار خوراكش يك اوقيه و قوتش تا سه سال باقى است . ماليدن پخته آن در روغن زيتون جهت فلج ، تشنج ، سستى و ساييده برگ خشك آن جهت زخمهاى بد ، خوره ، چرك ، خشكانيدن زخمها و بردن گوشت زيادى مفيد است . گذاشته پنبه ميوه تازه آن بر زخمها بندآورنده خون است و جهت رويش گوشت نو مفيد مىباشد . شير آن رافع كچلى ، قوبا و سعفه است و در اصلاح فلزات در طب مستعمل مىباشد . محمد بن احمد بن زكريا گويد : كه در ظرف سفالى كه شير آن را جمع كرده بودم و بعد از آن ، ظرف را مكرر با آب گرم و اشنان شسته بودم جمعيت زيادى كه از آن ظرف آب خورده بودند ، هلاك شدند . « 1 » شير استبرق مسهل است ، ابن سينا مىگويد : آن ضعيف كننده روده‌ها است ولى ماليدن آن براى اگزما و دملها ( قوبا ) مفيد است . « 2 » سحاق بن سليمان گويد : سرمه كشيدن با آن نافع سفيدى در چشم مىباشد . خوراك يك اوقيه آن به مدت 35 روز با آب ولرم نافع تنگى نفس مىباشد . « 3 » مضر گرم مزاجها است و مصلحش روغن بادام مىباشد . بعضى اطباء شكر تيغال را مشابه سكر العشر مىدانند . « 4 »

--> ( 3 ) - الجامع المفردات الادويه ، ج 2 ، ص 133 . ( 1 ) - تحفه حكيم ، ص 150 . ( 2 ) - الجامع المفردات الادويه ، ج 2 ، ص 133 . ( 3 ) - ابن البيطار ، ج 2 ، ص 23 . ( 4 ) - تحفه حكيم ، ص 150 .