مصطفى النوراني الاردبيلي
151
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
به دست مىآيد . از گياه نيكوتين ، سومنيفرين ، سومنيفرينين ، ويتانين ، ويتانانين و در آخر پزود و ويتامين جدا شده است . خواص - كاربرد : ريشه اين گياه در هند براى تقويت نيروى جنسى و بهعنوان تونيك ، مقوى و باز كننده انسداد مجارى عروق ، مدر و مخدر مصرف مىشود . ضمنا براى سقط جنين نيز كاربرد دارد . تخم آن خوابآور و مدر است و براى انعقاد شير كاربرد دارد . « 1 » شكم پاره مشخصات : نوعى از گياه اسپرزه است . اين گياه يك ساله با ساقه لخت كوتاه كمى پوشيده از كرك ، كپسول ميوه آن با خانههايى كه در هر خانه يك دانه قرار دارد . نامهاى محلى اين گونه در بلوچستان خاردانيچك ، ايسابغول ، شكم پاره و سنگ پاره مىباشد . تركيبات شيميايى : از نظر تركيبات شيميايى دانه آن لعاب فراوان دارد و بهعلاوه داراى 168 / 0 درصد هولوزيد پلانتئوز است . از نظر خواص مشابه اسفرزه است و مانند اسفرزه در همان موارد مصرف مىشود . « 2 » شكر هنج مشخصات : به فارسى با نامهاى خارخسك ، شكر هنج و خار سوهوك ، در مناطق مختلف ايران شناخته مىشود . به عربى و در كتب طب سنتى حسك و تخم آن حسك دانه ناميده
--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 4 ، ص 328 . ( 2 ) - همان ، ج 6 ، ص 345 .