مصطفى النوراني الاردبيلي

93

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

است كه در زمين نمناك و ديوارهاى حمام مىرويد و آن را مىخورند و شيره آن جلاى بصر مىدهد و به عربى خرفه را مىگويند . « 1 » گياهى است كه به فارسى خرفه ، بضم اول ، مىگويند ، ليكن در فرهنگ فارسى بر وزن صرفه ضبط شده و از نامهاى اوست : پرپهن و فرفخ و رجله و بقله لينه و اما بقله المباركه تركيبى است نه فارسى و نه عربى و بهتر آن است كه بقله مباركه يا البقله المباركة يا لااقل بقله مبارك يا بقلة المباركة بگويند . « 2 » * رزان از انگور ، در كتب فارسى و در كتب طبى سنتى با نامهاى مو ، تاك ، رز ، تنگ ، كرم ، عنب ، انگور وحشى ، بوداوه ، آمباسلوقى ، كرم‌برى و شجرة العنب نام برده مىشود . به فرانسوى : vigne به انگليسى : grape vine درختى است از خانواده vitaceas نام علمى گونه وحشى آن : vitis vinifera l . گونه‌هايى از درخت انگور وحشى در جنگلهاى ايران به طور خودرو مىرويند و نامهاى محلى آنها از جمله در گيلان : رز ، ديورز و تله رز ، در مازندران : غوره و ماله غوره در اروميه : غوره در سردشت : ميو و در كردستان : رش و تره‌رش مىباشد . مشخصات : تكثير مو مانند اغلب گياهان به‌طور كلى از طريق بذر ، قلمه ، خوابانيدن و پيوند امكان دارد ولى روشى كه بيشتر معمول است از طريق كشت ، قلمه و خوابانيدن و پيوند نهال جديد مىباشد .

--> ( 1 ) - برهان قاطع ، ج 1 ، ص 586 . ( 2 ) - الابنيه عن حقايق الادوية ، ص 48 .