مصطفى النوراني الاردبيلي

60

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

گياهى است زيبا و پايا به ارتفاع تا دو متر ، در ريزوم غده‌اى بزرگ ، ساقه آن ستبر است كه در بخش بالايى منشعب مىشود و كركدار است . برگ‌هاى قاعده اين گياه كه درازاى آن به بيش از 50 سانتىمتر مىرسد . بيضوى است و رأس تيزى دارد ، در سطح فوقانى تارهاى كمى دارد و در سطح زيرين تارهاى ريز فراوانى ديده مىشود . حاشيه برگ‌ها دندانه‌هاى ريزى دارد ، برگ‌هاى فوقانى ساقه نيز همين شكل را دارند منتها كوچكترند . كاپيتول بزرگ آن تا 7 سانتىمتر هم مىرسد ، گل‌هاى زبانه‌اى در يك رديف‌اند و زبانه باريك و زردى دارند ، گل‌هاى لوله‌اى فراوانند و زمان گل دادن خرداد تا شهريور است . قسمت مورد استفاده ، ريشه و ريزوم خشك شده آن است . زيستگاه و كشت : بومى ايتاليا و كشورهاى بالكان است . اين گياه در آذربايجان ، كردستان ، اراك و لرستان مىرويد . اين گياه در چمنزارهاى مرطوب و نقاط باتلاقى شمال آسيا در خاور ميانه ، اروپا و ايران به طور خودرو مىرويد . در ايران در مناطق شمالى غرب و مناطق مركزى مانند اراك ديده شده است . مقدار مصرف : مهمترين خاصيت راسن جلوگيرى و مبارزه با كرمها و انگلهاى روده‌اى است . عنوان داروى دفع انگل و همچنين براى كاهش فشار خون مىتوان از جوشانده و يا از تنطور آن استفاده نمود . براى تهيه جوشانده 1 - 2 قاشق مرباخورى از گرد خشك ريشه گياه را در 3 پيمانه 600 گرم آب مدت 30 دقيقه بجوشانيد ، طعم آن قدرى تلخ است و هر بار 1 - 2 قاشق سوپ خورى بزرگ مخلوط با كمى عسل ميل شود به طورى كه روى هم 2 پيمانه 400 گرم در روز خورده شود . « 1 »

--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 6 ، ص 31 - 32 - 33 - 34 - 37 - 37 .