ليس شىء خيرا للجسد من دهن الزنبق ، يعنى الرازقى . « 3 » يعنى پيغمبر صلى الله عليه و آله فرمود : چيزى بهتر از روغن زنبق براى بدن نيست يعنى رازقى . زنبق چنان كه گذشت سوسن است . ابن بيطار گويد : روغن سوسن سفيد همان رازقى است . ديسقوريدس گويد : روغن سوسن چسبندگى دهان رحم را باز مىنمايد و ورمهاى گرم آن را تحليل مىكند . و بالأخره مفيد دردهاى رحم و زخمهاى سر مرطوب و ثالولها و نخاله سر و مدر بول است . على بن يقطين گويد : به امام ابى الحسن الرضا عليه السلام نوشتم ، من در سرم سردى سخت مىبينم ، بطورى كه اگر بادى بوزد كم مىماند غش كنم . در پاسخ من نوشت : پس از غذا عنبر و زنبق را به بينى بكشى و ان‌شاءالله نجات پيدا مىكنى . اعراب سوسن خوشبوى را عنقر مىگويند و چون به مشام برسد ، عطسه مىآورد . سوسن را به يونانى ايرسا گويند و لفظ سوسن لغت سامى است . زنبق : گياهى است پايا از راسته تك‌لپه‌ايها جزو گروهى كه جام و كاسه رنگين دارند و سردسته تيره زنبقيها مىباشد . اين گياه داراى ساقه زير زمينى نشاسته دارو گلهاى رنگين معطر است . ساقه‌اش ساده و بسيار كم منشعب مىشود ، برگهايش بدون دمبرگ و شبيه شمشير و مانند غلافى ساقه را در بر گرفته‌اند . گلهاى زنبق به رنگ آبى يا بنفش‌اند و برخى گونه‌ها هم داراى گلهاى زرد است . « 1 » زنبق به فارسى سوسن آزاد را گويند و آن سوسن سفيد است و گويند ياسمن است و بعضى گويند كه آن غير سوسن ابيض است . روغن زنبق : گرم و خشك و محلل است . برگ كوفته ياسمين تازه را اگر با روغن كنجد بجوشانند ، قائم مقام روغن زنبق باشد و تقطير آن در احليل براى عظم خصيه شديد النفع است و اگر از آن قيروطى سازند ، اورام صلبه را نضج دهد و مالش آن عرق آورد و اوجاع

--> ( 3 ) - كافى ، ص 523 . ( 1 ) - فرهنگ فارسى ، دكتر معين ، ج 2 ، ص 1748 .