مصطفى النوراني الاردبيلي
269
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
مزاج مىباشد براى سرفه بلغمى و بيمارىهاى كليه و زخم رودهها نافع است . « 1 » و زبيب بر حسب مزاج انگور است آنكه از او گرفته بوند و غذايش هم چون غذاى اصلش بود به كمى و بيشى و هر چه به گوشت به بود وى شيرينتر بود گرم مزاج باشد و غذاى بسيار دهد سينه و شش را سود كند كه اندر او رطوبتى بود غليظ . « 2 » * زبل المعيز مشخصات : فرانسه : souchet rond انگليسى : nutt grass آلمانى : runde zyperwruzel ايتاليايى : cypreo orientale عربى : سقيط ، زبل المعيز ، سعد الحار . گياهى چند ساله به ارتفاع 20 - 40 سانتىمتر و داراى ريزوم خزنده و ساقههاى متعددى در طول ريزوم است بعضى قسمتهاى طول ريزوم آن نيز تورم حاصل مىكند و به صورت چتر ساده مركب از 4 - 10 شعاع نامساوى دارد ، سنبلكهايى به رنگ قهوهاى مايل به قرمز باريك و به طول 10 - 20 ميليمتر نيز بر روى هر يك از اشعه چتر ظاهر مىشود ميوهاش فندقه داراى سه سطح مشخص و به رنگ خاكسترى تيره است در هند و سيلان و ايران و غالب نواحى گرم پراكندگى دارد . خواص درمانى : ريشه گياه مذكور طعم تلخ و اثر قابض ، اشتهاآور ، مقوى معده و ضد كرم دارد در رفع
--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 2 ، ص 58 . ( 2 ) - الابنيه عن حقايق الادويه ، ص 226 .