مصطفى النوراني الاردبيلي
205
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
آنها ريوند است راوند انواع مختلف مىباشد كه مىگويند بهترين آن قسم چينى آن است كه در تخلخلى شديدتر و در قبض كمتر ، زعفرانى رنگ مائل به سياهى و كرم ناخورده است . مزاج : گرم و خشك است . « 1 » شيخ مىفرمايد : راوند ، ريوند چينى به عقيده بعضى ريوند ، بيخ بهمن است و رهآورد چين است و به مملكت ما مىآيد كلاه برادرانى هستند كه راوند را در آب مىجوشانند و ماده آبكى را جدا مىكنند و افشرهاش خشك مىشود و گوهرش را مىخشكانند و مىفروشند كه در اين صورت متراكم است و بيشتر گيرنده است و اگر خالص باشد متخلخل است و كمتر گيرندگى دارد و در خائيدن زعفرانى مىباشد . خواص درمانى : اگر با سركه بياميزند و بر پوست بمالند لكههاى سياه و اثرهاى ماندگار بر پوست را مىزدايد و ماده به وجود آورنده لكهها را بيرون مىدهد . با بعضى از داروهاى تر ضماد شود و بر ورم گرم گذارند مفيد است . با سركه مخلوط كنند و بر پوست بمالند داروى قوه باه است . براى افتادن و ضربت خوردن بسيار مفيد است . ماليدن روغنش در علاج گسستگى ماهيچه ، درد ماهيچه كشيدگى مفيد است . راوند در مداواى فتق سودمند است در علاج درد و ناتوانى كبد و معده ، درد باطنى سكسكه مفيد است و سپرز را لاغر مىكند علاج فساد معده و پيچش و درد روده و ديسانترى و درد كبد و آبدان و زهدان و خونريزى است . « 1 » ريوند ، راوند ، قسى ، ريواس ، گياهى از تيره ترشكها يا هفتبندها است كه در حدود 20 گونه از آن شناخته شده و همه متعلق به نواحى معتدل خصوصا آسياى مركزى و غرب هستند . گياهى است پايا و داراى ساقه خزنده زير زمينى و گلهاى نر و ماده كه در
--> ( 1 ) - محيط اعظم ، ج 2 ، ص 78 ؛ صيدنه ، ج 1 ، ص 324 ؛ فرهنگ داروها ص 182 ؛ تحفه حكيم ص 130 ؛ ابن بيطار ص 129 . ( 1 ) - قانون در طب ، ج 2 ، ص 304 .