مصطفى النوراني الاردبيلي

171

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

تركيبات شيميايى : در تركيبات شيميايى اين گياه ، ساپونين يافت مىشود و نيز فلاونول گلوكزيد ، كوئرسيترين ، كه براى التهاب كليه كه همراه با خونريزى مىباشد . گفته مىشود در چين از دانه‌هاى اين گياه براى حل كردن خون و تحليل نفخ و گاز معده استفاده مىكنند و نيز براى معالجه خونريزىهاى داخلى و جراحتهاى اختلالات ، عادت ماهانه ، و با و اسهال تجويز مىشود . در هند از اين گياه به‌عنوان بادشكن ، ضد عفونى كننده ، مدر و دفع كننده سنگ مثانه استفاده مىشود . در اروپا براى استسقاء تجويز مىشود براى قطع اسهال كودكان به اندازه 50 - 10 گرم سرشاخه گلدار گياه يا ريشه آن در هزار گرم آب مىجوشانند و روزانه 3 - 5 فنجان بين دو غذا مىخورند در مورد كودكان از شربت آن استفاده مىشود ، به اين ترتيب : 50 گرم سرشاخه گلدار گياه خشك را در يك ليتر آب جوشانده و در حدود 1500 گرم قند به آن اضافه مىنمايند و از اين شربت يك قاشق سوپ‌خورى هر ساعت به كودك مىدهند . « 1 » رئين : رئين از تركيبات شيميايى روباروب مىباشد گلوكزيدهاى رئين انترون است و روباروب را رئوم نيز گفته « 2 » و روين را قوت الصباغين مىگويند . « 3 » * ريحان « فَأَمَّا إِنْ كانَ مِنَ الْمُقَرَّبِينَ فَرَوْحٌ وَ رَيْحانٌ وَ جَنَّةُ نَعِيمٍ » « 4 » . اما اگر از مقربان باشد پس برايش روح و ريحان و جنت و نعمتهاست . و قال اللّه تعالى : « وَ الْحَبُّ ذُو الْعَصْفِ وَ الرَّيْحانُ » . در آنجا دانه شاخه‌آور و ريحان است . و فى صحيح مسلم عن النبى صلى الله عليه و آله : « من عرض عليه ريحان فلا يرده : فانه خفيف المحل

--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 4 ، ص 372 . ( 2 ) - مفردات پزشكى ، دكتر آينه چى . ( 3 ) - صيدنه ، ج 1 ، ص 323 . ( 4 ) - واقعه : 89 .