روغن و آب را مخلوط نموده بعد آب را از آن جدا مىكنند . « 2 » ذائقه : روغن خوشمزه و چرب است ، مزاج : روغن كهنه خشك است . مضر : ديرهضم و براى تب‌ها ضرر دارد . نفع خاص : چاق كننده بدن و دافع يبوست است ، دماغ و سينه را صاف مىكند . با بادام تلخ و شكر نافع يرقان و درد طحال است ، روغن كهنه با سورنجان علاج بواسير است . با گرد حنا مخلوط نموده نافع خارش و امراض جلديه است ، روغن شسته شده را نبايد خورد و كتاب همدرد آن را در بعضى نسخه‌هاى مقوى معده استعمال كرده است . « 3 » البته عموما روغن گاو با گوسفند و بز براى خوراكى استعمال مىشود . « 4 » اما بعضى حيوان‌هاى حلال گوشت كه غير از اين صنف هستند هر يك جدا گانه داراى خواصى مىباشند . اما حيوانات درنده و حرام گوشت كه گوشت آنها خورده نمىشود ، چربى و روغن آنها به‌طور دارويى مصرف خارجى دارد كه اثر گرمى و سردى و تندى و شيميايى دارند . اما روغن‌هايى كه از نبات يا بعضى تخمها به دست مىآيد داراى همان اثر نبات يا تخم مىباشد كه مطابق اثر آن گياه يا گل يا تخم در طب استعمال مىشود . نيز روغن معمولًا با زردچوبه و نمك مخلوط نموده براى شكستگى و پيچ خوردن استخوان از آن استفاده مىشود . امام صادق : امير المومنين على عليه السلام فرمود : روغن گاو شفاست . امير المومنين على عليه السلام فرمود : روغن دواست و روغن تابستان بهتر از روغن زمستان است و هيچ خوراكى به خوبى روغن در شكم وارد نشده است . كسى كه به پنجاه سالگى رسيد در شب ، هنگام خواب نبايد در شكمش روغن باشد . روغن‌ها موادى هستند جامد يا مايع به رنگ مايل به زرد كه داراى حالت روغنى مخصوص و اغلب بىمزه هستند . روغن‌ها را به دو دسته گياهى و حيوانى تقسيم

--> ( 2 ) - مخزن المفردات ، ص 336 . ( 3 ) - بستان المفردات ، ص 248 . ( 4 ) - همدرد ، ص 72 .