ضمادى كه نافع است ورم صلب و دبيله را : بابونه ، اكليل الملك ، حلبه و خطمى ، حبّ الغار ، افسنتين از هر كدام جزوى ، انجير خشك بيست جزو با آب بجوشانند و با انگبين نرم بسايند و اشق و مقل هر يك ربع جزو ، و در اين شراب بگذارند و ادويهء مذكوره كوفته در آن بياميزند . [ نكته در مراحل ورم معده ] نكته : هر ورمى كه رو به جمع شدن آورد لازم دارد زيادتى درد و تب را ، و چون نضج يابد درد و تب نقصان پذيرد ، و چون منفجر شود قشعريره پديد آيد . پس آنچه معين است بر انفجار ، خوردن شير تازه و آب گرم و ماليدن به رفق است . و خوردن ماء العسل با انجير خشك و مويز از مجوّزات است . صفت دوايى كه منضج و مفجّر ورم است : شراب انجير بيست درم ، لعاب بذر كتان و حلبه هر يك ده درم گرم كرده ، زعفران دو دانگ ، صبر يك دانگ و نيم با آن آميخته بنوشند . ايضا تخم مرو ، بذر كتان و خطمى هر يك جزوى بكوبند و صبح و شام سه مثقال تا چهار مثقال با شير بز يا شير خر بنوشند . دوايى كه بعد از انفجار ، معده از مدّه پاك كند : ماء العسل است اگر حرارت نباشد ، و الّا جلّاب و لعاب بزرقطونا . دوايى كه بعد از نقاى معده از مدّه جهت اندمال قرحه به كار برند : دم الاخوين ، كندر هر يك چهار مثقال ، گلنار ، گل سرخ ، كهربا هر يك دو مثقال ، گل ارمنى يك و نيم ؛ قدر شربت سه درم با آب به و سيب دهند . [ تبصره در ساير سوء مزاجات معده ] تبصره : ساير سوء مزاجات معده را نيز در ذيل ذكر هر مرض ، معالجهء مختصرى از ادويهء مفرده و مركّبه مىشود ، مثلا سوء استمراء و جشاء حامض و مغص و نفخ شكم و دوار و بسيارى از علل معده را نافع است قرص مختوم : چند مرّ ، طين مختوم ، سنبل ، سليخه هر كدام چهار مثقال ، دوقو ، تخم كرفس ، اضطرك ، بذر البنج ، افسنتين ، سيساليوس هر كدام هشت ، افيون سه . مرّ و افيون و اصطرك - كه صمغ زيتون است - به شراب حلّ كرده و باقى را كوفته با آن سرشته ، اقراص ساخته ؛ شربتى يك مثقال با ماء الاصول رغبت فرمايند .