ابراهيم اصلاح عربانى
430
كتاب گيلان ( فارسى )
به طور خلاصه شركتهاى بيمه تحت عنوان بيمههاى بازرگانى فعاليت دارند كه از دو بخش بيمهء اموال و اشخاص تشكيل مىشود . بيمههاى اموال : شامل آتشسوزى ، اتومبيل ، باربرى ، مسئوليت و مهندسى مىباشد . بيمههاى اشخاص : همانگونه كه از نام آن پيداست مورد بيمه را انسان تشكيل مىدهد و به واسطه اهميت مسائل اقتصادى ، اجتماعى ، عاطفى و فرهنگى در ارتباط با انسان اين بيمه از خاصيت و ظرافت خاصى برخوردار بوده طبقهبنديهاى فنى پيچيدهترى دارد . بيمههاى اشخاص به 3 شاخه عمر ، حادثه و درمان تقسيم مىشود . در بيمهء عمر رويهء زندگى شخص و مخاطرات آن و پيشامدهاى ناگوار مثل فوت و نقص عضو ، بيمه مىباشد . هرچند فوت قابل جبران نيست ، اما خسارات مالى ناشى از آن قابل ترميم است . شاخههاى ديگرى را كه بيمهء عمر تحت پوشش قرار مىدهد عبارتند از بازنشستگى و پيرى و از كارافتادگى و مشكلات مالى غيرقابل پيشبينى مانند مخارج تحصيلى و ازدواج فرزندان و . . . بيمههاى عمر داراى شاخههاى مختلف است از جمله : بيمه به شرط حيات ، بيمه به شرط فوت ، بيمهء عمر مختلط ، بيمهء عمر دستجمعى ، بيمه عمر همگانى ، بيمهء تمام عمر ، بيمهء عمر زمانى و بيمهء مستمرى . در ايران بيمهء عمر زمانى و بيمهء مختلط پسانداز متداول بوده و بيش از 90 درصد بيمهها را تشكيل مىدهد بيمههاى تمام عمر شناخته نشده و بيمهء مستمرى زمينهء مناسبى نداشته است . بيمهء حوادث نيز همانگونه كه از نامش پيداست پوششى است براى حوادث غير مترقبه كه نتايجى مانند فوت و نقص عضو به بار مىآورد و متضمن هزينههاى درمان و بيكارى ناشى از حادثه مىباشد . اين بيمه پوششى ضرورى براى عموم محسوب مىگردد . در حال حاضر بيمهء شخص ثالث اجبارى است علاوهبر آن بيمهء مازاد مالى وجود دارد يعنى فردى مىخواهد تا دويست هزار تومان اتومبيل خود را بيمه كند كه اگر به كسى خسارت وارد كرد شركت بيمه آن را جبران كند يا بيمهء بدنه كه تا حد قيمت روز مىتوان اتومبيل را بيمه كرد به اين اعتبار كه وقتى به اتومبيل بيمهشده خسارتى وارد شد عينا خسارت بدون فرانشيز پرداخت شود . همچنين بيمهء ديه بدينمعنى كه اگر بيمهگذار در امر رانندگى به طور غير عمد كسى را كشت بيمهگرديهء مقتول را به اولياء دم پرداخت نمايد . بيمه در گيلان تاريخ بيمه در استان گيلان 6 سال پس از تأسيس شركت سهامى بيمهء ايران يعنى در سال 1320 شمسى آغاز مىگردد . شعبهء رشت اين شركت در يك ساختمان استيجارى واقع در خيابان سعدى رشت با 5 نفر كارمند شروع به فعاليت نمود . پس از مدتى ، شركت مزبور به خيابان پهلوى سابق و از سال 1337 نيز به مكان فعلى واقع در سهراه انقلاب انتقال يافت . در آغاز كار دامنهء فعاليت آن منحصر به صدور بيمهء نامهء اتومبيل ، آتشسوزى و بيمهء كارگران بود . هماكنون ( 1373 ) شركت سهامى بيمه ايران در استان گيلان با ايجاد 5 شعبه و بيش از 36 نمايندگى در رشتههاى مختلف مانند بيمهء آتشسوزى ، انواع بيمههاى اتومبيل ، بيمهء شخص ثالث ، بيمهء باربرى ، بيمهء عمر ، بيمههاى تمام خطر مهندسى و مقاطعهكارى مسئوليت و فعاليت دارد . شعبهها و نمايندگيهاى شركت سهامى بيمهء استان گيلان به شرح زيرند : 1 - شعبهء رشت : اين شعبه در سال 1320 تأسيس يافته و در خيابان امام خمينى رشت واقع شده ، مجموعا 42 نفر كارمند ( 30 مرد و 12 زن ) و 14 نمايندگى دارد . تعداد نمايندگيهاى آن عبارتند از : رشت 10 نمايندگى ، لشتنشا 1 نمايندگى ، سنگر 1 نمايندگى ، كوچصفهان 1 نمايندگى و خشكبيجار 1 نمايندگى . 2 - شعبهء بندر انزلى : شركت سهامى بيمهء ايران ، شعبهء بندر انزلى را در سال 1351 تأسيس كرده است . اين شعبه در خيابان مطهرى بندر انزلى قرار گرفته 11 كارمند ( 9 مرد و 2 زن ) و 3 نمايندگى دارد . نمايندگيهاى شعبهء مزبور بدينقرارند : بندر انزلى 1 نمايندگى و غازيان 2 نمايندگى . 3 - شعبهء لاهيجان : اين شعبه در سال 1355 ايجاد شده و در خيابان امام خمينى قرار دارد . تعداد 15 كارمند ( 12 مرد و 3 زن ) و 4 نمايندگى امور بيمهگرى شعبه مزبور را انجام مىدهند . نمايندگيهاى شعبه لاهيجان عبارتند از : لاهيجان 2 نمايندگى ، سياهكل 1 نمايندگى و بازكياگوراب 1 نمايندگى . 4 - شعبهء رودسر : شعبهء مزبور در سال 1369 فعاليت بيمهاى را آغاز كرده و در خيابان انقلاب رودسر استقرار يافته است . شعبهء رودسر 6 كارمند ( 5 مرد و 1 زن ) و 5 نمايندگى بيمه دارد . تعداد نمايندگيهاى اين شعبه عبارتند از : رودسر 2 نمايندگى ، كلاچاى 1 نمايندگى ، چابكسر 1 نمايندگى و املش 1 نمايندگى . 5 - شعبهء تالش : شركت سهامى بيمهء ايران ، شعبهء تالش را در 15 آبان 1372 افتتاح نموده و با 2 نمايندگى بيمه در هشتپر و رضوانشهر به فعاليت اشتغال دارد . شركت سهامى بيمهء استان گيلان علاوهبر شعبات و نمايندگيهاى مذكور به تناسب گسترش دامنهء فعاليتهاى خود توانسته در نقاط زير نيز نمايندگى بيمه تأسيس نمايد . آستانه اشرفيه 2 نمايندگى : شهر آستانه اشرفيه 1 نمايندگى و كياشهر 1 نمايندگى . لنگرود 3 نمايندگى : لنگرود 2 نمايندگى و كومله 1 نمايندگى . صومعهسرا : 1 نمايندگى . فومن : 1 نمايندگى . عملكرد شركت سهامى بيمهء استان گيلان امروزه دستيابى به آمار و اطلاعات در زمينهء بانك و بيمه از يك سو امكان مطالعه و بررسى در اوضاع اقتصادى و اجتماعى را ميسر مىسازد . و از سوى ديگر راهنماى ارزشمندى براى برنامهريزان و مسئولين و مجريان به شمار مىرود . در مجموعهء مطالب كتاب گيلان با توجه به اهميت آمار بانك و بيمه اطلاعات و آمار لازم به نحوى كه پاسخگوى فصل بيمه باشد تنظيم گرديده و در اينجا ارائه مىشود و آمار و اطلاعات بانكها نيز در فصل مربوطه منعكس گرديده است . جداول و نمودارهاى اين فصل با استفاده از « آمارنامهء استان گيلان ( سال 1371 ) » در حدود آمار و اطلاعات موجود در بخش بيمه تهيه و تنظيم و همراه با تجزيه و تحليل به شرح زير ارائه مىگردد . الف - جداول آمارى : جدول شمارهء 1 - آمار مبالغ دريافتى و پرداختى بيمه در گيلان از سال 1358 تا 1371 و جدول شمارهء 2 - تعداد بيمه